Каментары да артыкула

Славяне ці хрысціянізаваныя балты? Генетыка дазволіла вырашыць спрэчку пра тое, хто пахаваны на старажытным некропалі ў Вільні

  • Літвін
    05.07.2026
    [Рэд. выдалена]

    [Зрэдагавана]
  • Літвінайціс
    05.07.2026
    Дык таму і называецца "Рускі горад", што кампактна пражывалі. Яшчэ было Нямецкае прадмесце. Потым было яўрэйскае гетта.

    Па лічбах незразумела. Знайшлі паўтысячы пахаванняў, а высновы робяць па 9 мужчынах.
  • Скарынас
    05.07.2026
    Літвінайціс, усё так! А тое, што Вільня стала Вільнюсам толькі ў 1939 голы, вінаватыя палякісы!
  • Русі Вікінгаў
    05.07.2026
    Літвінайціс, НЕ ЯКОГА дачынення да Русі Вікінгаў, асабіста нашых Русінскіх Рэспублік - маскоўскі улус не мае дачынення.
  • Федзя
    05.07.2026
    Літвінайціс, это все появилось гораздо позже, при Гедемине а изначально Вильно славянский город .
  • Гаспадар
    05.07.2026
    Федзя, а Гедымін заснаваў ў Навагрудку - першай сталіцы Літвы, праваслаўнаю мітраполію Літвы. Чыі дзеці былі хрысціянамі.
    Напрыклад ягоны сын Любарт (Дзмітрый у праваслаўе) валадарыў на Валыні.
    Неяк нешта не складваецца ў вашае хлусні аб "паганскай" Літве, якую спрабаваў "ахрасціць" Якаў (Ягайла), сын Альгерда, так сама Дзмітрыя ў хрышчэнні.
    На каго разлічаная гэтая мана? Га? - пытанне да тых, хто публікуе вось такія артыкулы.
  • Па усей тэрыторыі ВКЛ былі і усходняга і заходняга строю збору
    05.07.2026
    Гаспадар , не "праваслаўнаю" а Грэцкую, наша панства заўсёды самі вырашалі да якога збору хадзіць , былі хто адначасова ў розныя зборы хадзіў. Ў 17с ВКЛ - прыстанская краіна, і грэкаў разглядалі як сялянскіх пратэстантаў, глядзі склады пан- рады . Па усей тэрыторыі ВКЛ былі і усходняга і заходняга строю збору. Не трэба сюды цягнуць канфесійны разлад .
  • Шпак
    05.07.2026
    Па усей тэрыторыі ВКЛ былі і усходняга і заходняга строю збору, Вы жадаеце распавесьсці людзям, якія не разумеюць розніцу паміж Літвою й Летуваю, рускай і расейскаю моваю, распавядаць, што існавала не праваслаўная, а грэцкая вераіспавяданне? Грэцкая? ))) Жадаеце цалкам зламаць ім розум? Пашкадуйце іх ды сябе.
  • гісторыкі даўно пішуць расейская (ці маскоўская) мова
    05.07.2026
    Шпак, Беларусі 40 год, дэкаланізацыя тэрміналогіі вялікі крок наперад, нашы гісторыкі даўно пішуць расейская (ці маскоўская) мова. Чаму НН не пісаць расейская ? Мы усе цудоўна ведаем што расейская мова гэта мова Масковіі, а не ВКЛ. Грэкі гэта наша ВКЛ слова, навошта пісаць расейшчыну якая заблытвае людзей? У нас усе канфесіі славяць як трэба Бога.
  • арцём
    05.07.2026
    Выдатны разбор! Цікава, што і беларускі праваслаўны прыход, і Карчма, і некалі беларускі ЕГУ размяшчаюцца наўпрост вакол гэтага могільніка. Як быццам цягне да карэнняў беларусаў.
  • Jjj
    05.07.2026
    На жаль у сучаснай Літве гэта застанецца невядомым, і нам па-ранейшаму будуць на папулярным узроўні адмаўляць у любой ролі ў гісторыі ВКЛ.
  • Гісторык
    05.07.2026
    "Дзесяцігоддзямі ў навуковым асяроддзі вялася дыскусія вакол этнічнай прыналежнасці людзей" - бо ідэалогія савецкіх акупантаў забараняла пісаць праўду.
    Як сёння ідэалогія іншых акупантаў і іх хаўруснікаў, забараняе пісаць праўду аб Літве й літвінах- народу Літвы.
  • Nk
    05.07.2026
    Які цікавы, грунтоўны і навуковы артыкул!

    Менавіта з такіх матэрыялаў я і пачаў падтрымліваць НН з часоў Марціновіча.

    Чаму нельга рабіць такія матэрыялы часцей? Навошта гэты тупы клікбэйт пра нейкія замежныя вяселлі, нізкаякасныя матэрыялы пра яшчэ больш нізкаякасныя серыялы ды іншая жаўцізна?

    Лянуецеся старанна працаваць і робіце стаўку на клікбэйт? Дык вось жа — можаце ж пісаць пра гісторыі, якія сапраўды цікавыя беларусам.
  • CV
    05.07.2026
    Nk, напэўна таму, што гэта нішавыя матэрыялы, якія прачытае ад сілы пару тысяч чалавек, яшчэ менш зразумее пра што напісана. А жыццё больш разнастайнае за гістарычная разборы.
  • .
    05.07.2026
    Якасць матэрыялаў вельмі моцна плавае. Факт.

    І, мяркую, праца каля "ніжняй планцы" далёка не заўсёды адбываецца дзеля разнастайнасці. Хутчэй, толькі дзеля праглядаў або з-за абыякавасці.
  • Той самы
    05.07.2026
    Nk, Бо на НН зараз толькі адзін цікавы аўтара - чалавек з мянушкай Раўбіч. Хто чытае адзіны сапраўды навуковы канал у тэлеграме пра архітэктуру і ўважліва ставіцца да стылістычнага адзінства тэкстаў.

    [Зрэдагавана]
  • Жвір
    05.07.2026
    ., Генэтыка ня можа "плаваць". Факт.
  • .
    05.07.2026
    Гэта мне? Я не пра гэтае даследаванне. Чытайце хаця б кантэкст, на што адказваю.
  • Жвір
    05.07.2026
    ., Дык і тым больш.
  • .
    05.07.2026
    Што больш? Якім чынам генетыка да меркавання пра іншыя матэрыялы рознай якасці? Як вашыя абрывачныя рэплікі хоць трохі звязаныя з тым, што я сказаў?
    Калі цалкам памыліліся з разуменнем іншага чалавека ў жаданні "зрэзаць", так майце мужнасць прызнаць.
  • Жвір
    05.07.2026
    ., "Якім чынам генетыка да меркавання пра іншыя матэрыялы рознай якасці?" Не было ў вашым камэнтары меркаваньня пра іншыя матар'ялы, бо вы нават не канкрэтызавалі, якія менавіта, нейкае абагуленьне, якое ня можа прэтэндаваць на меркаваньне.
  • Пум Пум
    05.07.2026
    Язычнікі? Сур'ёзна?
    Можа, паганцы?
  • Наша гісторыя
    05.07.2026
    А з гэтым вельмі цікавым праэктам як ?
  • Віленчук
    05.07.2026
    На літоўскай "Пагоне" выява вершніка з крыжом Еўфрасінні Полацкай, на шчыту.

    Князь Літвы Войшалк, сын караля Міндоўга, які стаў каралём Літвы ў Наваградку і дзе пахаваны на гары Міндоўга, заснаваў праваслаўны манастыр і пасля сам стаў праваслаўным манахам.

    Князь Літвы Альгерд (Дзмітрый у хрышчэнні), бацька Ягайлы, заснаваў праваслаўную Прачысценскую царкву, аб якой вы пішаце.

    Вы пішыце аб Вільні, які немцы звалі горад Русінаў, дзе знайшлі пахаванні хрысціян.

    І апасля гэтага вы пішыце, што Якаў (Ягайла) займаўся хрысціянізацыяй Літвы? У вас мо й 2+2=3?

    Якаў, князь Віцебскі, сын праваслаўнага хрысціяніна Дзмітрыя (Альгерда), стаўшы каралём Польшчы, займаўся акаталічываніем праваслаўнай Літвы. Разумееце розніцу, паміж акаталічваннем і хрысціянізацыяй?
    Усьвядомлівайце.
  • геральдычны "патрыяршы крыж"
    05.07.2026
    Віленчук,
    " На літоўскай "Пагоне" выява вершніка з крыжом Еўфрасінні Полацкай, на шчыту. "
    Не спадар, гэта геральдычны "патрыяршы крыж", па усёй Еўропе выкарыстоўваўся, нават Французы юзалі пад час WW2, і Марлін Мэнсан
  • Шпак
    05.07.2026
    геральдычны "патрыяршы крыж", так і запішам: крыж на "Пагоні", якой больш за 700 гадоў, ад Мэрліна Мэнсана, якога любіў слухаць князь Віцень з Ягайлам. Іншых крыжоў яны ў сваім жыцці не бачылі і аб Полацку, з ягоным Сафійскім саборы нічога не ведалі. Л- лёгіка!
  • 1234
    05.07.2026
    геральдычны "патрыяршы крыж", усё нашмат прасьцей. Лічылася, што на Пагоні адлюстраваны Ярыла, які скача на кані, каб абараніць сваіх людзей, таму на шчыце адлсютроўвася крыж Ярылы - шасьціканцовы крыж з роўнымі гарызантальнымі планкамі, што захавалася на сучасным гэрбе Летувы. На беларускае Пагоні хрысьціянскі крыж Эўфрасіні Полацкае, што зьяўляецца найважнейшым сымбалем беларусаў. Так, дадзеная выява мае падабенства, можна нават лічыць яе Лятарынгскім крыжом, з узору якога хіба і зрабілі крыж для Эўфрасіні. Але сэнс застаецца такім за крыжом Эўфрасіні Полацкае
  • патрыяршы крыж
    05.07.2026
    1234, зноў, ВКЛ еўрапейская краіна, ў нас ўсё па закону, знайдзі ў бібліятэцы кніжку па геральдыцы ВКЛ, там 100% будзе геральдычны "патрыяршы крыж" з адказамі на усе пытанні
  • Гісторык
    05.07.2026
    патрыяршы крыж, а як брэшуць летувусы, крыж на шчыту "Пагоні" - гэтае лятаргінскі крыж.
    Хто мае рацыю?
    А часткі з іх брэша, што "Пагоня" ад слова pogan - паганец.
    Пытанне: наколькі значна адрозніваецца крыж Еўфрасінні Полацкай ад патрыяршага крыжа, каб не казаць, што на літоўскай "Пагоне" не крыж Еўфрасінні Полацкай (Прадславы да хрышчэння)?
  • 1234
    06.07.2026
    патрыяршы крыж, зайдзіце ў звычайны інтэрнэт. Пра гэта вядома даўно, як белы дзень. У адной кнізе напісана так, у другой па-другому
  • каб селяніне гналі (пасля перамогі нашых рыцараў) ворага і рабавалі яго
    05.07.2026
    Гісторык,
    "Пагоня" ад слова pogan - паганец.

    не , гэта закон ВКЛ, каб селяніне гналі (пасля перамогі нашых рыцараў) ворага і рабавалі яго
  • усе размаўлялі бел. мовай
    05.07.2026
    "яцвяжскіх плямёнаў" якія жылі ў вакол Гардоні ў пачатку 20с. усе размаўлялі бел. мовай.
  • Грэкі а не "праваслаўныя"
    05.07.2026
    бачыць у гэтых «Rutenos» сваіх балтамоўных продкаў, якія прынялі праваслаўе».
    1) Грэкі а не "праваслаўныя" (тут павінна быць мова, тэрміналогія ВКЛ, а не прапаганда романова імперыі)
    2) усё гэта да падзела (11c), таму ўсходняе хрысціянства , ці - хрысціяне
  • беларускія графіці у нутрыве Полацкай Сафіі
    05.07.2026
    Грэкі а не "праваслаўныя" ,

    ДАДАМ : "ўсходняРЫМСКАЕ хрысціянства." Britannica: “Найранейшая форма беларускай мовы была ўжываная як афіцыйная адміністрацыйная мова ў Вялікім Княстве Літоўскім, якое ўключала тэрыторыі сучаснай Беларусі, а таксама Літвы і Ўкраіны.”
    Першы беларускі тэкст, які ўтрымлівае спэцыфічныя рысы беларускай мовы, — гэта Смаленская дамова з Рыгай і Гоцкім Берагам 1229 году.Плюс (яшчэ раней) — беларускія графіці у нутрыве Полацкай Сафіі.
  • Ян
    05.07.2026
    Яшчэ адзін доказ, які разбурае міфатворчую гісторыю летувісаў. Пачытайце іх школьныя кнігі па гісторыі, яны нават выдаюць іх па-расейску. Там такія тэзісы, што летувісы быццам бы каланізавалі славян у ВКЛ. Не асіміляваліся шляхам пабрання шлюбам, а менавіта каланізавалі. Вось толькі летувісы яшчэ не прыдумалі якім чынам “каланізатары” перанялі нашу мову ў ВКЛ ды напісалі на ёй Статуты. Не дарма Пагоня прысутнічае на гербах нашых гарадоў нават ва ўсходня-паўднёвых - Рэчыца, Магілёў і інш. А вось летувісскія гарады, як і балцкі рэгіён, на гербе маюць мядзведзя.
    Для Рэдакцыі: слова летувісы - гэта не абраза, гэтак яны самі сябе называюць. Дык чаму мы не можам іх таксама называць? Бо нас яны таксама не беларусамі называюць.
  • Шалёнасць змагароў з "ліцьвінізмам" пазбаўлена шчырай упэўненасці
    05.07.2026
    Ян, Шалёнасць aukštaitian змагароў з "ліцьвінізмам" пазбаўлена шчырай упэўненасці ў сваёй рацыі. У глыбіні душы летувісам не стае сапраўднай перакананасці — і ўспышкі нападак служаць пацвярджэннем. Наколькі ж слабая вера летвіса ў слушнасці сваёй гісторыі, калі ён лічыць пагрозай КОЖНАГА літвіна- беларуса
  • Літвін
    05.07.2026
    Ян, усе іх тэзы паходзяць з гісторыі Паўднёва-заходняга краю ды Літвы, напісаныя ў часы Расейскай імпэрыі:
    Было русскае Полацкае княства, дзе жылі рускія, толькі белоруссы, якіх захапіла Літва. Потым нас захапіла Польшча. Але прыйшлі вялікароссы ды вызвалілі нягеглых беларусаў з пад гнёту польскіх паноў і пачалася шчасьлівае жыццё з братамі вялікароссамі.
    Тое, што пры вызваленні быў забіты кожны другі жыхар Літвы, вінаватыя шведы, чума, надвор'е, а не нашыя вызваліцелі, якім дапамагалі казакі з Дзікага ролю, што было на ускраіне нашае дзяржавы.
    Таму, тэзы пра мірных беларусаў і Полацкае княства, як пачатак нашае дзяржаўнасці - гэтае маскоўская лухта.
    І так: назва Беларусь упершыню зьявіліся на нашае зямлі, калі Полацак на 20 год, быў захоплены Масковіяй, то бок Белай Русью.
    Літвіны былі не пераможныя на полю бою, у валцы.
    Нас перамаглі хлуснёю. І сёння, на жаль, мы не можа даць рады. Бо хлусяць нават тыя, хто нібыта "свае".
    Здрада і мана, пануе над нашым забраным краям.
  • Беларусь — гэта Літва ў сваім гістарычным ядры
    05.07.2026
    Шалёнасць змагароў з "ліцьвінізмам" пазбаўлена шчырай упэўненасці , Беларусь — гэта Літва ў сваім гістарычным ядры — паводле тэрыторыі, прававой традыцыі і культурнага развіцця, сфармаванага Вялікім Княствам Літоўскім. Блытаніна ўзнікла ў значнай ступені праз назву: “Беларусь” стала пазнейшым абазначэннем пасля мангольска‑маскоўскай акупацыі і імперскага перайменавання. Прынцыпова тое, што было пераназвана, можа быць пераназвана назад.
  • Руская (старабеларуская) была афіцыйнай мовай ВКЛ
    05.07.2026
    Літвін, маскавіты ці маскоўскі улус, калі пра мову : па маскоўску, ці акадэмічна: мангола-балгарску. Руская (старабеларуская) была афіцыйнай мовай ВКЛ , не трэба блытацца
  • .
    05.07.2026
    Добрае даследванне. Канфесійная прыкмета цалкам працоўная для вызначэння этнічнасці. Праваслаўны - рускі(беларус), каталік - літовец/паляк.
  • Ну, як маешся, маскаль?
    05.07.2026
    ., чакаема! Ну, як жа без маскоўскай хлусьні аб тым, што беларусы не могуць быць каталікамі ці пратэстантам! Ні як! Калі запісаць літвіна ці русіна ў каталікі, то гэнае адразу цалкам мяняе ягоную ДНК і ператварае ў паляка! Доказы ў маскоўскай метадзічцы!
  • .
    05.07.2026
    Пад артыкуламі пра Літву некалькі месяцаў ад імя "." працуе псеўдаліцвін.
    Іх погляд на беларусаў як нейкую недарэчную нацыю цалкам вынікае з і супадае з заходнерусізмам.
    І з састарэлым падыходам прыраўнавання нацыянальнасці да канфесіі. Маскоўцы падтрымлівалі гэта, каб прэтэндаваць на ўладу над усімі праваслаўнымі.
  • Жвір
    05.07.2026
    Ну, як маешся, маскаль? , дарэчы, ніхто ж не правяраў, можа я ўжо і не беларус, а ліетувіс, бо каталік. Трэба будзе здаць (што там здаюць у такіх выпадках?) генетычны матар'ял дзеля праверкі ! Адно можна ўпэўнена(¿) казаць ужо цяпер - не жыд !
  • .
    05.07.2026
    Тое быў мой адказ Nk, у якога і быў абазначаны дыяпазон ад цікавых да нізкаякасных матэрыялаў выдання. Другі раз паўтараю: чытайце кантэкст.

    А пад папярэднім артыкулам пра Дэнікера якраз ад мяне і прагучалі шмат разоў тлумачэнні пра перспектыўнасць генетыцы ў вызначэнні лёсу этнасаў.
    (Яна робіць неактуальнай спробы класіфікацый на базе антрапалагічных даследаванняў 100-гадовай даўніны). І менавіта мяне вырашылі павучыць неразуменню генетыцы. Ага.
  • Valadzimir
    05.07.2026
    Ф. Раўбіч 05.07.2026. "Для славян спецыфічным маркерам выступае гаплагрупа I2a1. У сучасных выбарках з цэнтральнай, паўднёвай і ўсходняй Беларусі яе прысутнасць паўсюдна перавышае 20 %, а сярод усходнепалескай этнаграфічнай групы дасягае 40 % — Усходняе Палессе, поўдзень Гомельскай вобласці, гісторыкі лічаць часткай прарадзімы славян." https://web-analytics.online/399220
    Ф. Раўбіч 08.02.2025. "У беларусаў I2-Y3120 сустракаецца з частатой каля 16-17%, прычым яе канцэнтрацыя значна вар'іруецца па рэгіёнах. Найбольшая частка яе носьбітаў зафіксавана на Палессі — 26%. " https://web-analytics.online/360871
    Нават гэтыя цытаты паказваюць, што "навуковая каштоўнасьць" абодвух артыкулаў, так бы мовіць, сумніўная. Ну а калі прыняць да ўвагі, што ў сёняшнім артыкуле ні паўслова не сказана пра заходнеславянскіх мігрантаў лютічаў-лютву-літву, якія і стварылі ВКЛ, яна, ягоная "навуковая каштоўнасьць", набліжаецца да нуля.
  • LDK
    06.07.2026
    Gal jei NN parašė A, parašys ir B? Nes čia visi marginalai plaukus pasileido. Civitas Rutenica buvo tik pagonių lietuvių miesto dalis. Ir tai, kad rusėnai gynė miestą, - savaime suprantamas dalykas (kitaip patys būtų nužudyti). Beje, tarp to Nosevičiaus cituojamo straipsnio autorių yra lietuviai. Dieve, kaip smagu skaityti NN - čia tiek varymo ant Lietuvos!
  • ЗПР
    06.07.2026
    LDK, уже слез с сосны?
  • Valadzimir
    06.07.2026
    LDK, запіс у летапісы "друзии лютичи литва" абвергнуць НЕМАГЧЫМА. Таму, сябрасы, вам варта было б ужо зараз, і самім пачынаць "карэктаваць" свае хлусьлівыя гістарычныя міфы. Таму што калі гэта здарыцца потым, раптоўна і хутка, гэта будзе вельмі, вельмі балюча, а наступствы, нават для вашай дзяржаўнасьці, могуць аказацца непрадказальнымі.
  • Хфедар
    06.07.2026
    Снова селяне перебирают в поисках своих рыцарских корней литовскую историю.

 

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць