БЕЛ Ł РУС

«Зебра-палоскі» як паратунак ад пахмелля. Што гэта такое і ці сапраўды дапамагае?

21.06.2026 / 08:00

Ідаля Салавей

«Зебра-палоскі» — новы трэнд, які набірае папулярнасць у Вялікабрытаніі.

Фота: Getty Images

Сутнасць простая: пасля куфля піва, келіха віна або іншага алкагольнага напою трэба выпіць нешта безалкагольнае — ваду, сок або ліманад. Толькі пасля гэтага можна замовіць наступную порцыю алкаголю.

Паводле даследаванняў рынку, у 2025 годзе метад «зебра-палосак» стаў вельмі папулярным у Вялікабрытаніі: каля траціны дарослых брытанцаў прызналіся, што ўжо спрабавалі чаргаваць алкагольныя і безалкагольныя напоі падчас застолляў.

Зацікавіў гэты трэнд і навукоўцаў. Прафесарка Кэці Мантгомеры і доктарка Эбі Роўз з Ліверпульскага ўніверсітэта Джона Мурса прааналізавалі, ці сапраўды такая практыка дапамагае пазбегнуць негатыўных наступстваў ужывання алкаголю. З вынікамі знаёміць The Conversation.

Чаму гэта можа дапамагчы

Каб лепш разабрацца, трэба зазірнуць у фізіялогію. Арганізм сярэдняга дарослага чалавека здольны перапрацаваць прыкладна 10 мл чыстага спірту за гадзіну. Гэта прыкладна адпавядае невялікаму келіху віна, чарцы (25‑30 мл) моцнага алкаголю або палове куфля піва. Калі чалавек п'е хутчэй, чым арганізм паспявае выводзіць спірт, канцэнтрацыя алкаголю ў крыві павышаецца.

Чаргаванне алкагольных і безалкагольных напояў запавольвае агульны тэмп ужывання спіртнога. У выніку чалавек не толькі павольней п'янее, але і часта выпівае менш алкаголю за вечар.

Гэта важна як для таго, як чалавек адчувае сябе падчас застолля, так і для яго здароўя ў будучыні. Вялікія дозы алкаголю могуць адразу пагоршыць здольнасць прымаць рашэнні, знізіць самакантроль і павялічыць рызыку траўмаў. А рэгулярнае празмернае ўжыванне спіртнога, паводле даследаванняў, звязанае з пагаршэннем памяці, увагі і іншых кагнітыўных здольнасцей.

Акрамя таго, у чаргаванні напояў ёсць і псіхалагічны аспект. Калі чалавек трымае ў руках шклянку або келіх, навакольныя радзей прапануюць яму чарговую порцыю алкаголю. Гэта можа паменшыць сацыяльны ціск і дапамагчы прытрымлівацца вызначанага тэмпу.

Фота: Getty Images

Ці ратуе вада ад пахмелля

Многія прыхільнікі «зебра-палосак» лічаць, што адна з галоўных пераваг гэтага метаду — дадатковае папаўненне запасаў вадкасці ў арганізме, якое нібыта дапамагае пазбегнуць пахмелля.

Алкаголь мае мачагонны эфект, таму арганізм губляе больш вадкасці. Гэта можа спрыяць з'яўленню такіх сімптомаў, як смага, галаўны боль і галавакружэнне.

Чаргаванне алкаголю з вадой або безалкагольнымі напоямі дапамагае папаўняць страты вадкасці, якія ўзнікаюць падчас ужывання спіртнога. Дзякуючы гэтаму могуць аслабнуць некаторыя тыповыя сімптомы пахмелля — смага, галавакружэнне і галаўны боль.

Але даследаванні паказваюць — хоць абязводжванне і сімптомы пахмелля часта ўзнікаюць разам, гэта не адно і тое ж. Карэкцыя балансу вадкасці сама па сабе не дапамагае надзейна прадухіліць пахмелле.

Само пахмелле значна складанейшае. Навукоўцы звязваюць яго з уздзеяннем комплексу фактараў: таксічных прадуктаў распаду алкаголю, запаленчымі працэсамі ў арганізме, парушэннямі сну і рэакцыямі імуннай сістэмы.

Таму адна толькі вада не можа надзейна прадухіліць пахмелле.

Ад чаго залежыць цяжкасць пахмелля

Галоўным фактарам застаецца колькасць выпітага алкаголю. Чым вышэйшая канцэнтрацыя спірту ў крыві і чым больш алкаголю чалавек ужыў за вечар, тым большая верагоднасць цяжкага пахмелля на наступны дзень.

Даследаванні таксама сведчаць, што людзі, арганізм якіх хутчэй перапрацоўвае і выводзіць алкаголь, звычайна пераносяць наступствы застолля лягчэй.

Пры гэтым важна ўлічваць і тое, што менавіта чалавек выбірае ў якасці безалкагольнага напою. Газаваныя напоі могуць паскараць траплянне алкаголю ў кроў, таму ап'яненне надыходзіць хутчэй.

Гэта звязана з тым, што вуглякіслы газ паскарае перамяшчэнне змесціва страўніка ў кішэчнік, дзе алкаголь усмоктваецца больш актыўна. Пры гэтым газіроўка не павялічвае агульную колькасць алкаголю ў арганізме, але можа прымусіць чалавека адчуць яго дзеянне раней.

Ці варта выкарыстоўваць гэты метад

Выснова даследчыкаў адназначная: «зебра-палоскі» могуць працаваць, але дакладна не так, як некаторыя спадзяюцца. Гэты метад ніяк не спыняе біялагічныя працэсы, якія выклікаюць пахмелле, і яго поспех залежыць выключна ад таго, ці дапамагае ён нам у цэлым піць менш алкаголю . Калі ж ён проста расцягвае вечарыну на больш доўгі час або кампенсуе паўзы мацнейшымі напоямі, перавагі хутка знікаюць.

Акрамя таго, падтрымліваць такі рэжым становіцца складаней па меры ап'янення. Для гэтага патрэбны самакантроль, які алкаголь якраз і аслабляе.

Таму галоўная выснова даследчыкаў застаецца нязменнай: калі мэта — пазбегнуць пахмелля або мінімізаваць яго праявы, найбольш надзейны спосаб — выпіць менш алкаголю або ўвогуле адмовіцца ад яго.

Чытайце таксама:

Ужыванне алкаголю спрыяе развіццю некаторых відаў раку

Злоўжываеце алкаголем? Ваша скура гэта пакажа

Якому алкаголю аддаюць перавагу спажыўцы ў розных краінах

Калібры штодня выпіваюць эквівалент паўлітра піва. Як ім удаецца пры гэтым не п'янець?

Каментары да артыкула