U Polščy prakuratura najmała hipnatyziora, kab pry jaho dapamozie dapytvać padazravanych. A tak možna?

Polskuju prakuraturu abvinavačvajuć u vykarystańni mietadaŭ, jakija mohuć supiarečyć zakanadaŭstvu krainy. Pavodle infarmacyi vydańnia Gazeta Wyborcza, padčas rasśledavańnia spravy ab zabojstvach, źviazanych z kryminalnaj hrupoŭkaj, jakaja dziejničała ŭ 1990‑ja ŭ horadzie Zhaželec u Nižniaj Silezii, śledčyja padklučyli hipnatyziora Andžeja Kačaroŭskaha, pradstaŭlenaha jak ekśpierta ŭ halinie psichałohii i hipnaterapii.

Zdymak ilustracyjny. Fota: vecteezy.com

Bolš za 20 hadoŭ tamu, u vieraśni 2004 hoda, śledčyja sprabavali vyśvietlić miesca pachavańnia adnaho z zabitych kryminalnikaŭ. Metaj pryciahvańnia da pracy Kačaroŭskaha było dapamahčy adnamu ź fihurantaŭ spravy, viadomamu pad mianuškaj «Jakubek», uspomnić heta miesca. Dla hetaha pravodziłasia pracedura, aficyjna nazvanaja «psichałahičnym daśledavańniem pa razbłakavańni śladoŭ pamiaci».

Zhodna z dakumientami, za ŭdzieł ekśpierta prakuratura vypłačvała 300 złotych za hadzinu. U materyjałach spravy zhadvajecca, što pracedura pratakalavałasia i pavinna była zapisvacca na videa, adnak u sud byli pieradadzienyja tolki karotki pratakoł i rachunak za pasłuhi.

Asnoŭnaja sprečka ŭźnikła tamu, što Kryminalna-pracesualny kodeks Polščy zabaraniaje vykarystańnie hipnozu padčas dopytaŭ. Pry hetym sam Kačaroŭski ŭ razmovie z žurnalistami śćviardžaŭ, što ŭvioŭ «Jakubeka» ŭ hipnatyčny stan, paśla čaho dazvoliŭ prakuroru zadavać jamu pytańni.

Prakuratura, adnak, nastojvaje, što hipnoz nie vykarystoŭvaŭsia, a havorka išła pra zakonnaje psichałahičnaje daśledavańnie. Krytyki adznačajuć: kali heta sapraŭdy było zvyčajnaje daśledavańnie, to jaho vyniki pavinny byli być naležnym čynam aformlenyja i dałučanyja da materyjałaŭ spravy.

Paźniej Kačaroŭski pasprabavaŭ admovicca ad svaich słoŭ. Atrymaŭšy tekst intervju dla ŭzhadnieńnia, jon zajaviŭ, što padčas razmovy nibyta znachodziŭsia pad uździejańniem ałkaholu i tamu nie moža paćvierdzić svaje vykazvańni. Adnak žurnalisty śćviardžajuć, što za niekalki dzion da hetaha jon raskazvaŭ pra toje ž samaje inšym pradstaŭnikam miedyja.

Sprečki vyklikaje navat asoba samoha Andžeja Kačaroŭskaha jak ekśpierta. Šerah śpiecyjalistaŭ u halinie sudovaj psichałohii i hipnozu pastavili pad sumnieńnie jaho kvalifikacyju. Pavodle ich słoŭ, Kačaroŭski nie maje viadomych prafiesijnych siertyfikataŭ u śfiery hipnozu i nie ŭvachodzić u profilnyja navukovyja arhanizacyi.

Dadatkova stała viadoma, što raniej vakoł jaho ŭžo ŭźnikali sprečnyja situacyi. U 2004 hodzie Nižniesilezskaja lekarskaja pałata źviartałasia ŭ prakuraturu z zajavaj ab mahčymym niezakonnym pradstaŭleńni siabie jak miedycynskaha śpiecyjalista. Vyniki taho razhladu hramadskaści nieviadomyja.

Asobnuju krytyku vyklikali publičnyja vystupleńni Kačaroŭskaha i videamateryjały ŭ internecie. U adnym z rolikaŭ, apublikavanym u 2025 hodzie, Kačaroŭski pravodziŭ abrad, jaki nazyvaŭ ekzarcyzmam, śćviardžajučy, što «vyhaniaje demanaŭ» z čałavieka.

Spravu ciapier aktyŭna abmiarkoŭvajuć polskija jurysty i śpiecyjalisty ŭ halinie psichałohii, pakolki jana zakranaje pytańni zakonnaści vykarystańnia niestandartnych mietadaŭ padčas kryminalnych rasśledavańniaŭ.

Kamientary da artykuła