Sieryjał «Akupavanyja» prymušaje dobra papracavać mazhami
Kali ja pačuŭ, što narviežcy źniali sieryjał pra akupacyju ich krainy Rasiejaj, to navat nie chaciełasia im cikavicca. Ot, peŭna niejki kaśmičny scenar i ŭ vyniku pjanyja rasiejcy na łyžach z bałałajkami. Ale potym vypadkova daznaŭsia, što aŭtaram idei i scenarystam sieryjała źjaŭlajecca majstar skandynaŭskich detektyvaŭ Ju Nieśbio, a sieryjał staŭ samym kasavym u historyi narviežskaha kino. Heta mianie zaintryhavała.
Sieryjał «Akupavanyja» raspaviadaje pra niedalokuju budučyniu. Da ŭłady ŭ Narviehii prychodziać «Zialonyja» i prypyniajuć zdabyču nafty i haza, pakolki ekspłuatacyja naturalnych bahaćciaŭ pryviała da surjoznaj ekałahičnaj katastrofy ŭ krainie.

Hiepalityčnyja situacyja ŭ śviecie troški inšaja čym siońnia. ZŠA pakinuli NATO i zanialisia ŭłasnymi prablemami. Jeŭraźviaz u zmovie z Kramlom prymušaje Narviehiju admovicca ad svaich płanaŭ.
Film pačynajecca sa sceny vykradańnia narviežskaha premjera nieviadomymi ŭ maskach. Palityka prymušajuć adnavić zdabyču nafty i haza, staviačy pierad faktam, što za vykanańniem hetaj zadačy buduć sačyć rasiejskija «zialonyja čałaviečki» pakul situacyja nie stanie stabilnaj. Jany ŭžo ŭ Narviehii: na płatformach u mory i ŭ dziaržaŭnych ustanovach.
Kraina dzielicca na dva łahiery. Adnyja ličać, što treba siadzieć cicha i tak pieračakać «miakkuju akupacyju». Inšyja aburanyja i hatovyja bracca za zbroju, kab vyzvalić krainu. Premjer-ministar sprabuje bałansavać pamiž dvuma ahniami. Jahony ciełaachoŭnik, adzin z hałoŭnych hierojaŭ, pačynaje supracoŭničać z rasiejcami. Jon pierakanany, što heta i jość patryjatyzm, pakolki kraina moža ŭratavacca ad vajny i niepatrebnych achviar.
Vakoł hetych dvuch pazicyj – pasiŭnaj supracy z akupantam i płanami paŭstańnia – i zbudavany idejny stryžań filma. I hałoŭnaja hałavałomka dla hledača: a što zrobiš u takoj situacyi ty? Pierad takim pytańniem narviežcy ŭžo adnojčy stajali. Padčas II suśvietnaj vajny kraina padziadzialiłasia na tych, chto staŭ na bok kałabaranta Vidkuna Kviślinha i tych, chto pajšoŭ u ruch sapracivu. Hetaja drama zakranuła i siamju Ju Nieśbio. Jahony baćka vajavaŭ na baku niemcaŭ, pakolki nienavidziŭ kamunistaŭ. A maci była ŭ antynacysckim padpolli.
U filmie niama vostrych scen, jakija chapajuć za serca. Jon trymaje svaim psichałahizmam. Hladziš i prymiervaješ pazicyju kožnaha z bakoŭ da siabie. Bo kožny tam maju svaju racyju.
Jaki sens pačynać vajnu, kali ŭsie apošnija hady Narviehija pravodziła pacyfisckuju palityku i skaračała svaje vojski? Dy jašče vajnu suprać takoha praciŭnika, jaki nie cenić ani svajo žyćcio, ani tym bolš žyćcio voraha? Darečy, mienavita tak svaju pazicyju tłumačyŭ i Kviślinh. Akurat pierad prahladam sieryjała ja čytaŭ dziońnik jaho žonki, rasiejki Maryi Pasiečnikavaj, jakaja ŭ rospačy ŭzhadvała razmovy z mužam na pačatku vajny. Maŭlaŭ, svajo rašeńnie supracoŭničać ź niemcami Kviślinh tłumačyŭ vyklučna žaddaniem vyratavać sotni tysiač žyćciaŭ ad śmierci. Navat canoju ŭłasnaj hańby, bo luboŭ da Narviehii była ŭ jaho bolšaja, čym kachańnie da žonki. Padobnaje pytańnie zadajuć i hieroi filma: - «Dyk što, nam vajavać suprać ruskich? Hvałt ničoha nie vyrašaje», – kaža adzin ź ich. Tym bolš što Rasieju padtrymlivaje JEZ.
Praciŭniki zhodnikaŭ ličać, što jość tolki adzin vychad – paŭstańnie suprać akupanta. Navat pry takoj miakkaj akupacyi, kali zvonku ŭsio vyhladaje jak i raniej: pracujuć narviežskija škoły, vychodziać haziety, ludzi adznačajuć Dzień Kanstytucyi masavym šeściem z nacyjanalnymi ściahami i nichto im nie zaminaje. Akupacyja navat pavialičvaje dabrabyt, pakolki adnaŭleńnie zdabyčy syraviny pazityŭna adbivajecca na narviežskaj ekanomicy. Tym bolš rasiejcy abiacajuć z dnia na dzień pakinuć Narviehiju. Ale zmaharnaja častka narviežcaŭ nie źbirajecca handlavać svajoj svabodaj, niezaležnaściu i demakratyjaj. - «Prajava siły patrebnaja nie dla taho, kab pieramahčy, bo treba pryznać, što my słabyja. Prajava siły patrebnaja dziela taho, kab dać nadzieju» – kaža adzin z hierojaŭ u apošniaj sieryi pieršaha siezonu.
Sieryjał «Akupavanyja» prymušaje dobra papracavać mazhami. Treba ŭzvažvać za i suprać kožnaha z bakoŭ. Stavić siabie ŭ roli ciełaachoŭnika premjera, jaki supracoŭničaje z rasiejskaj ambsadaj u Osła i ščyra sprabuje ratavać krainu ad kryvavaj bojni. Albo być kiraŭnikom śpiecsłužbaŭ Narviehii, jaki supracoŭničaje z paŭstancami, bo pierakanany, što treba baranić svoj honar, bo pieračakać usio roŭna nie ŭdasca.
Adkaz na hetaje pytańnie nie taki vidavočny, jak moža zdavacca na pieršy pohlad. Na ŭzroŭni emocyj jon, kaniešnie, jasny. Kali niešta pahražaje tabie i tvajoj siamji, to biareš šablu, siadaješ na kania i niepierad. Adnak uzvažvajučy ŭsie arhumienty i adklučajučy emocyi, źjaŭlajecca šmat «ale». Ščyra pryznajusia, što pry prahladzie pieršaha siezona, mienavita ŭ toj hipatetyčnaj situacyi, jakuju stvaryli aŭtary sieryjała, ja dla siabie na hetaje pytańnie nie adkazaŭ. Tamu ź nieciarpieńniem čakaju druhoha siezonu i raju tym, chto jašče nie hladzieŭ, nie adkładać i pahladzieć pieršy.
-
«Bolšaja častka siadzić sumlenna, ale cicha». Pavieł Vinahradaŭ pra palitviaźniaŭ, čyje proźviščy nieviadomyja
-
Polski dypłamat raskazaŭ, jak Łukašenka ŭmieje «ačaroŭvać surazmoŭcaŭ» i chto robicca jahonymi achviarami
-
«Dyk što vam jašče treba, šanoŭnyja kiraŭniki EHU?» Sieviaryniec zaklikaŭ biełarusizavać univiersitet, pakul nie pozna
Kamientary