100-hadovy patryjot-stabilizatar — Ja.Zaprudnik pra Antona Šukiełojcia
19 lipienia były staršynia Biełaruska-amierykanskaha zadzinočańnia Anton Šukiełojć śviatkavaŭ 100-hodździe. Na śviatočny bankiet u Ńju-Jorku sabrałasia niekalki dziasiatkaŭ čałaviek. Śviatočnaje słova skazaŭ i inšy dziejač biełaruskaj hramady ŭ ZŠA Janka Zaprudnik.
Šukajučy mietafary dla acenki roli našaha jubilara ŭ žyćci amierykanska-biełaruskaj hramady, ja padumaŭ pra hiraskop. Hiraskop, nahadaju — heta pryłada, jakaja słužyć dla padtrymlivańnia ŭ stanie raŭnavahi roznych kanstrukcyjaŭ: samalotaŭ, rakietaŭ, karabloŭ dy šmat jakich inšych.
Hiraskop pabudavany na pryncypie viarčeńnia koła. Hałoŭnaja jahonaja častka — koła, što krucicca vakoł svaje vosi. Hiraskop, jaki krucicca, supraciŭlajecca źmienu kirunku jahonaje vosi, jon stabilizuje kanstrukcyju, u jakoj źjaŭlajecca častkaj jaje. Fizičny zakon, pavodle jakoha dziejuć hiraskopy, viedamy z taho, što my nazirajem u kosmasie. Płaniety, prykładam, kruciacca vakoł svaje vosi, i heta nadaje im stabilnaść.
Voś ža jość svajho rodu i ludzi-hiraskopy, jakija zdolnyja nadavać stabilnaść hramadzie, u jakoj žyvuć i dziejuć. A stabilnaść u hramadzie patrebnaja, bo my šuhajem na chvalach žyciejskaha mora j patrabujem ludziej-stabilizataraŭ.
Voś takoha stabilizatara ja bačyŭ u asobie spadara Antona Šukiełajcia. Dla jaho sercavinaj našaha hramadskaha žyćcia byli — jak taja voś u hiraskopie – demakratyčnaje prava asoby na svaju dumku i razam z tym sprava svabody j niezaležnaści Baćkaŭščyny-Biełarusi.
U imia hetych dvuch ideałaŭ-pryncypaŭ — prava mieć svoj pohlad na rečy i dbać pra volu Baćkaŭščyny — naš jubilar sadziejničaŭ zhodzie ź ludźmi j pamiž ludźmi.
Ja blizka supracoŭničaŭ ź im na hramadskaj nivie, pačynajučy z 1957 hoda, i mahu z poŭnaj padstavaj zaśviedčyć jahony dabradziejny, stabilizacyjny ŭpłyŭ na žyćcio našaj hramady.
Tak što pra spadara Antona Šukiełajcia, 100-hadovaha patryjota-demakrata, pra jahonuju rolu ŭ historyi i sučasnaści ja chaču skazać abahulnialna takimi słovami:
U šmathałosaj našaj hramadzie,
dzie nie zusim źnik duch dyktatara,
kab Spravu Baćkaŭščyny
nie paddać lichoj biadzie,
jon spraŭna vykanaŭ zakon Stabilizatara.
Prapahanda pryčapiłasia da «darahoha» hadzińnika Łatuški. Toj raskazaŭ, što heta za madel nasamreč36
Kamientary