Pijar ad łorda Beła suprać pachu kisłaj kapusty

Miensk nijak nielha nazvać papularnym miescam spamiž pradprymalnikaŭ dy inšaziemnych investaraŭ, adnak, vyhladaje, što Alaksandar Łukašenka, niaźmienny lider Biełarusi, pryniaŭ rašeńnie źmianić sytuacyju. Nie, raspuskać kałhasy j asłablać krychu naviaźlivuju ŭvahu KDB da biznesu nichto nia budzie. Ale: Łukašenka (a jon — eŭrapiejski adkaz Kim Ir Senu, nia mienš), dyk voś, Łukašenku patrebnyja hrošy. Kali? Učora! Čamu? Dy tamu, što tanny haz z Rasiei ŭžo nie taki tanny, a na im ekanomika Biełarusi ŭ asnoŭnym i trymałasia. «Hazpram» padymaje ceny: u 2006 hodzie tysiača kubametraŭ kaštavała mizernyja sorak siem dalaraŭ, ciapier — sto dzieviatnaccać. Viadoma, heta ŭsio roŭna tanna (eŭrapiejskija krainy płaciać prykładna pa trysta siemdziesiat dalaraŭ), ale voś biełaruskaja ekanomika, jakaja mała adroźnivajecca ad savieckaj epochi Brežnieva, spaznała šok, paraŭnalny z łomkaj u narkamana.

Horš za toje, kali b biełarusy nie pahadzilisia pradać «Hazpramu» svaju kampaniju‑aperatara trubapravoda, cana była b jašče vyšejšaj, dy j u kožnym razie ŭ najbližejšyja hady jana pavysicca da ŭzroŭniu rynkavaj. Pakul jašče Maskva zhodnaja zabiaśpiečvać Łukašenku syroj naftaj za tanna, a jon moža ačyščać jaje j zbyvać u Eŭraźviaz, ale ŭsio roŭna dla jaho nadychodziać ciažkija časy. Užo šerah najbujniejšych biełaruskich bankaŭ vystaŭlenyja na aŭkcyjon; užo, kažuć, adkryty dostup zamiežnych investaraŭ na tendar dla budaŭnictva novaha atamnaha reaktara. Miensku patrebnyja hrošy, ale Miensku patrebnyja j krychu bolš ciopłyja stasunki z Zachadam.

Biełaruś zaznaje vialikija prablemy ź imidžam — pracoŭnyja lahiery, represii, dy j ahulny pravincyjny vodar kisłaj kapusty. Łukašenka zrabiŭ davoli razumna, kali źviarnuŭsia da łorda Beła z prośbaj vypravić stanovišča. Sam Beł, karol pijaru, adhuknuŭsia na heta tak: «Jany paprasili nas zrabić prapanovu, my zrabili, i ciapier čakajem adkazu».

Kali prapanova budzie pryniataja, Biełaruś zojmie svajo miesca ŭ śpisie klijentaŭ łorda Beła (davoli dziŭnaja kampanija atrymlivajecca: Marharet Tetčer, Barys Bierazoŭski, niabožčyk Alaksandar Litvinienka i Alaksandar Łukašenka).

«Łukašenka skazaŭ mnie, što ŭžo šmat hadoŭ ihnaravaŭ prablemu źniešnich suviaziaŭ, a ciapier nastaŭ čas vypravić stanovišča. Jamu treba pryciahnuć inšaziemnyja investycyi, a jašče jamu treba palepyšyć stasunki z Zachadam», — patłumačyŭ Beł. Mahčyma, ja ryzykuju padacca krychu staramodnym, ale ŭsio ž skažu, što prablema Biełarusi, mahčyma, nia ŭ imidžy, a ŭ joj samoj.

Mahčyma, ja ryzykuju padacca krychu staramodnym, ale ŭsio ž skažu, što prablema Biełarusi, mahčyma, nia ŭ imidžy, a ŭ joj samoj.

Kali hrošy patrebnyja Łukašenku dla taho, kab asłabić svaju zaležnaść ad Maskvy, to heta zusim nia značyć, što jon vyrašyŭ pieramianicca j stać demakratam. Jamu viadoma, što. pry ŭsim mastactvie pijar‑kampanii Bell Pottinger, čałavieku, jaki pavodzić siabie jak uschodnija despaty, nikoli nie nabyć pavahi ŭ demakratyčnym śviecie. Vydatna jon viedaje j toje, što jahony najlepšy siabra z Rasiei — amal taki samy tyran, jak i jon sam. Łukašenka prosta choča nia dać siabroŭskim abdymkam rasiejskaha miadźviedzia pieraraści ŭ miortvuju zadušlivuju chvatku. Kamentuje łord Beł: «Jamu nie patrebnyja takija siabry, z‑za jakich jon nia moža siabravać z usimi astatnimi».

U časie «chałodnaj vajny» hetak sama pavodzili siabie absaluta nie padobnyja adzin da adnaho kamunistyčnyja carki, Cita j Čaŭšesku. Cita dazvalaŭ hramadzianam svajoj krainy jeździć na zarobki ŭ Zachodniuju Eŭropu, a Čaŭšesku budavaŭ pradpryjemstvy avijaindustryi supolna z British Aerospace (Rombac‑111); abodva raskašavali na tannych pazykach z Zachadu, jakija Zachad z radaściu vydavaŭ, spadziejučysia hetym addalić ich ad Maskvy. Łukašenka našmat bolej padobny na Čaŭšesku, čym na Cita: spadziajusia, zrešty, što intaresy kamercyi nia voźmuć vierch i jamu nia budzie zładžany aficyjny vizyt u Londan. U 1978 hodzie sužonstva Nikałaje j Alena nia tolki naviedali Vialikabrytaniju, ale j spynilisia ŭ Bukinhiemskim pałacy, Čaŭšesku atrymaŭ paśviačeńnie ŭ rycary, a jahonaja žonka paprasiła siabroŭstva ŭ Karaleŭskim tavarystvie (za dasiahnieńni ŭ halinie chimii). Na žal, anhielskaje pasolstva ŭ Buchareście zmahło padać dokazy poŭnaj jejnaj nieprydatnaści (za vyniatkam najvyšejšaha bału pa krojcy j šyćci), i dasiahnieńni Aleny zastalisia niepryznanymi.

Jak zvyčajna ŭ vypadku z krainami byłoha kamunistyčnaha lahieru, pieršymi zavarušylisia aŭstryjcy. Letaś GSM‑aperatar sotavaj suviazi «Vełkom» byŭ pradadzieny Telecom Austria (z dapamohaj niejkaha zahadkavaha hišpana‑kiprskaha pasiarednika). Bank Raiffeisen, čyje suviazi z čyrvonymi pryhažunami ŭžo stali pahałoskaj, u 2002 hodzie nabyŭ «Pryjorbank». Jon ničym nie admietny, aproč taho, što raniej mieŭ horduju nazvu «Mienski inavacyjny bank». Ale ŭ najbližejšyja hady budzie pryvatyzavany taksama lider rynku «Biełaruś‑bank» i jašče try inšyja banki. Vyhladaje, što vakoł hety łasych kavałkaŭ usčyniencca zvada miž centralna‑eŭrapiejskimi bankami: aŭstryjskim Erste, niamieckim Commerzbank, vuhorskim OTP; mahčyma, paŭdzielničajuć jašče hreki j italjancy. Kraina, moža, i dziŭnaja, ale chiba heta nahoda ihnaravać niekranuty rynak ź dziesiaci miljonaŭ patencyjnych pakupnikoŭ?

Svabodnaja ekanomika pad kiraŭnictvam aŭtarytarnaj palityčnaj systemy — heta niešta z vobłaści futuryzmu.

Takim čynam, akuły transnacyjanalnaha kapitału nastupajuć, a biełarusy tolki radyja. Łukašenka, treba addać jamu naležnaje, zdoleŭ abaranić svaju krainu ad biedaŭ, jakija parazili postsavieckuju (i dapucinskuju) Rasieju: zarobki j pensii vypłačvalisia svoječasova, bandyty nie stralali pa restaranach z hranatamiotaŭ. Prablema chutčej u tym, što j samich restaranaŭ było małavata: biełarusy dobraachvotna žyvuć u šerym, biaskolernym śviecie. Kijeŭ u paraŭnańni ź Mienskam vyhladaje jak Ńju‑Jork: tam bruić žyćcio, tam peryjadyčnyja vybuchi chaosu, tam niaroŭnaść i razborki ŭsich z usimi, ale heta vydatki svabody. A ŭ Biełarusi palityčnych zruchaŭ nie pradbačycca; kraina, nakštałt Kitaju, budzie pieraŭvasablacca tolki praz handal i finansy. Na samaj spravie svabodnaja ekanomika pad kiraŭnictvam aŭtarytarnaj palityčnaj systemy — heta niešta z vobłaści futuryzmu. Napeŭna, Łukašenka vizyjaner i ŭmieje zahladać u budučyniu.

Trapić u Biełaruś było nia duža lohka. Mardaty mužyk za vizavym akiencam zastaŭsia abyjakavym da vyhladu majho pašpartu, i da vyhladu zapoŭnienych mnoj ankiet. Inšych pasažyraŭ užo prahnali cieraź filtar biurakratyi, a ja ŭsio čakaŭ, dźvie hadziny bieź jakich‑kolviek tłumačeńniaŭ, pakul šmatlikija čynušy biehali ŭzad i ŭpierad, pa čarzie chapajučysia za moj pašpart, nibyta heta hranata z vyrvanaj čakoj. Ja vietliva zapytaŭ, čamu mianie zatrymlivajuć i kali majuć namier adpuścić; tady hety jołup vyskačyŭ z budki j harknuŭ: «Siadzi na miescy!». Napeŭna, ja byŭ u ich u śpisie vorahaŭ narodu; a moža, jany z ułaścivaj im padazronaściu vyrašyli, što ja žurnalist. Ja razzłavaŭsia, žartam pryhraziŭ patelefanavać u pasolstva, i tady raźjušany mužyk skazaŭ, što maje dakumenty ŭ poŭnym paradku j što ja mahu znachodzicca ŭ ichniaj krainie.

Chto‑nichto ź biznesoŭcaŭ śćviardžaje, što zajmacca biznesam u Biełarusi na dziva lohka j prosta. Viadoma, jany pa‑svojmu majuć racyju. Ale sutnaść u tym, što jany tolki karystajucca ščodraściu niepradkazalnaha tyrana, raźličvać na jakoha ŭ doŭhaterminovym peryjadzie, viadoma ž, nielha. Kali pačnucca prablemy, nie dapamoža ni sud, ni stareča Najdžeł z ambasady. Adciemlu pry kancy, što ŭvieś toj čas, pakul ja znachodziŭsia ŭ krainie, ad aeraportu da aeraportu, mianie nie pakidała adčuvańnie, što za mnoj vižujuć. Zrešty, heta całkam mahło być i iluzijaj.

Nił Barnet (Neil Barnett), «The Spectator» via InoSMI.Ru

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0