Tydzień našaha žyćcia

Tydzień našaha žyćcia

Usie suprać adnaho

Śviatłana Aleksijevič abviaściła pra svajo rašeńnie vyjechać ź Biełarusi na dva hady ŭ Italiju. Jana robić toje samaje, što ŭžo zrabili da jaje Vasil Bykaŭ i Ŭładzimier Niaklajeŭ. U emihracyi akazvajecca treciaja emblematyčnaja postać sučasnaha biełaruskaha piśmienstva — lider biełaruskaj rasiejskamoŭnaj litaratury. Heta značyć, što ŭ krainie panujuć zmrok i zaducha, što tvorcam ciažka, niama jak dychać.

Hetkaje zadušeńnie adčuvajuć u Biełarusi miljony, tysiačy biahuć adsiul, dziasiatki tysiačaŭ marać pra biehstva. Siarod ich niamała biełaruskich nacyjanalistaŭ. Voś na minułym tydni abvieščana pra adjezd na vučobu ŭ Čechiju 12 aktyvistaŭ «Maładoha frontu», «Hramadzianskaha forumu» i inšych niaŭradavych arhanizacyjaŭ moładzi. Vyjechali nibyta tyja, chto spaznaŭ u Biełarusi pieraśled. Prahrama adukacyi ažyćciaŭlajecca pry padtrymcy ŭradu Čechii i českaj hramadzkaj arhanizacyi «Čałaviek u biadzie». Maładyja ludzi spačatku zakončać kursy českaj movy, paśla čaho buduć vučycca pa tych ža specyjalnaściach, jakija sprabavali atrymać u Biełarusi.

Historyk Alaksiej Karol, siabar rady Zhurtavańnia biełarusaŭ śvietu «Baćkaŭščyna», paviedamiŭ, što za dziesiacihodździe ź Biełarusi emihravała bolš za 300 navukoŭcaŭ, kala 100 spartoŭcaŭ i značnaja kolkaść palitykaŭ, tvorcaŭ i inžyneraŭ. Pakinuła krainu i liderka samoj «Baćkaŭščyny» Hanna Surmač, paprasiŭšy prytułku ŭ Čechii. U Amerycy atabaryŭsia i naščadak samoha Alaksieja Karala.

Ale kali ŭ dačynieńni da našych najlepšych tvorcaŭ hetkaja emihracyja padajecca całkam spraviadlivaju, bo jak inakš im zachavać svaju indyvidualnaść u žorstkim i ahresyŭnym siońniašnim biełaruskim śviecie, dyk adjezd dziasiatkaŭ junakoŭ i dziaŭčataŭ zdajecca strašnym, niedaravalnym marnavańniem nacyjanalnych siłaŭ, i biez taho raściarušanych. Nidzie niama takoj kolkasnaj i jakasnaj kancentracyi biełaruščyny, jak u Miensku. Značyć, u Miensku sychodziacca ŭsie našy spadziavańni. Kožnaja emihracyja ź Miensku robić hetyja spadziavańni ŭsio bolš kvołymi. Zrešty, što było b Biełarusi karyści ad takich, dla jakich meta žyćcia — źbiehčy?

Usie biahuć adsiul, adzin lacić siudy, jak na kryłach. Słavamir Adamovič paviedamiŭ pra svajo zaŭčasnaje viartańnie z tvorčaha stažu ŭ ZŠA. Jon maje viarnucca ŭ Miensk u kastryčniku, a nie ŭ krasaviku nastupnaha hodu, jak planavałasia raniej. Paet nia moža biez radzimy. A my radyja jahonamu viartańniu!

Maneŭry

Upieršyniu za apošnija šeść hadoŭ rasiejskija stratehičnyja bambaviki, zdolnyja nieści jadziernuju zbroju, pryziamlilisia na biełaruskija aeradromy. Adbyvałasia heta 7 vieraśnia, napiaredadni Dnia biełaruskaj vajskovaj słavy. Para stratehičnych rakietanoscaŭ Tu-95MS ažyćciaviła pasadku i ŭźlot z aeradromu Mačuliščy pad Mienskam, a para zvyšhukavych bambavikoŭ Tu-22MZ — z aeradromu Baranavičy. Samaloty dalokaj avijacyi Rasii byli vyviedzienyja ź Biełarusi ŭ 1994 hodzie. Datul jany bazavalisia ŭ Mačuliščach, Baranavičach i Bychavie.

Dzień słavy sioleta akazaŭsia bolej šmatludny na Krapivienskim poli, čym u Miensku. Hetkaje zdarajecca ŭpieršyniu paśla 1995 hodu. Pryčyna, mabyć, u kiepska artykulavanych arhanizatarami časie i miescy praviadzieńnia akcyi. Pa vialikim rachunku, ludziam prapanoŭvałasia sabracca niedzie pamiž šostaju i siomaju niedzie pamiž Płoščaju Pieramohi i parkam Janki Kupały. Tak i źbiralisia. Zatoje choraša śpiavali.

A pierad Dniom tankista, što śviatkujecca praz dva dni paśla Dnia słavy, było abvieščana pra nakirunki madernizacyi biełaruskich tankaŭ. Jana budzie ažyćciaŭlacca na bazie Barysaŭskaha zavodu z dapamohaj zavodaŭ «Pelenh» i «BiełOMA» supolna ź niejkaj francuskaj firmaj, što vyrablaje ciepłavizary. Ciepłavizijnaja kamera — darahoje abstalavańnie, ale adzin tank, abstalavany joju, nibyta zdolny zamianić try zvyčajnyja mašyny. Siarod inšych kirunkaŭ madernizacyi asnoŭnaha bajavoha tanka biełaruskaha vojska T-72 namieśnik ministra abarony Piatro Rahažeŭski nazvaŭ zamienu analahavych systemaŭ apracoŭki infarmacyi ličbavymi i ŭdaskanalvańnie braniavoj abarony.

Marš Svabody-3 – 1 kastryčnika

«Marš Svabody-3» projdzie ŭ Miensku 1 kastryčnika, a kiraŭnikom jahonaha arhkamitetu staŭ prafesar Jury Chadyka, jaki, jak viadoma, byŭ taksama arhanizataram najbujniejšaj biełaruskaj demanstracyi 90-ch – «Čarnobylskaha šlachu» 96-ha. Marš Svabody maje pačacca a 12-j ad Akademii navuk. Šeście pojdzie praspektam Skaryny da płoščy Niezaležnaści, dzie adbudziecca mitynh.

Chvaroby i reakcyi

U Horadni vyjaŭleny novy raspaŭsiudnik šalenstva. Chvoraja lisa zabiehła ŭ horad i pakusała badziažnych sabak u dvarach vulicaŭ Pryharadnaj i Pramysłoŭskaj. U vyniku ŭ horadzie musili arhanizavać karantynu. Buduć łavić i stralać usie niezarehistravanyja žyvioliny, a ŭsich zarehistravanych buduć pryščeplivać.

U Miensku ŭłady zabaranili hiej-prajd. Zamiest akcyjaŭ u klubach i zalach stalicy, jahonyja ŭdzielniki musili pravieści sesiju la vohnišča za horadam. Ale j hetaha akazałasia mała praciŭnikam adnapołaha kachańnia. Dziasiatak čałaviek ź plakatami «Nie błakitnym i ružovym», «Nie Sadomu i Hamory», «Hiei i leśbijanki, lačyciesia — vy chvoryja» praviali pikiet la Akademii navuk Biełarusi. Adnak supracoŭniki milicyi razahnali hetaje mierapryjemstva. Tady hramadzianie, razharnuŭšy plakaty, prajšli pa praspekcie Skaryny da płoščy Pieramohi. Ludzi na praspekcie davoli aktyŭna reahavali na praviadzieńnie padobnaj akcyi. Ahienctva BiełaPAN pieradaje, što jany «śmiajalisia, razmachvali rukami, vykrykvali žartaŭlivyja pryvitańni». Mini-šeście arhanizavali hramadzkaja arhanizacyja «Dapamoha paciarpiełym ad psychalahičnaj ahresii», Bractva pravasłaŭnych daktaroŭ, bractva pry carkvie Piatra i Paŭła i inšyja.

Voś što značyć, kali hramadzianami ruchaje sapraŭdnaja ideja! U hetym vypadku śmiełaść harady biare! Było b dobra pravieści taksama akcyi pratestu suprać tych, chto nie zmyvaje paśla siabie ŭ prybiralni i suprać narkamanaŭ.

Nie ździŭlusia, kali niechta z udzielnikaŭ niaŭdałaha mienskaha hiej-prajdu paprosić palityčnaha prytułku za miažoj. Choć, zdajecca, hetaja hrupa nasielnictva zvyčajna znachodzić inšyja šlachi intehracyi ŭ suśvietnuju supolnaść.

B.T.