Małady pryzyŭ

Da vybaraŭ ŭ miascovyja saviety zastałosia try miesiacy. 22 śniežnia raspačniecca vyłučeńnie kandydataŭ u deputaty. Bolšaść apazycyjnych partyj i arhanizacyj abvieścili pra ŭdzieł u vybarach. Jany imknucca pravieści svaich ludziej u miascovyja saviety, kab hetyja palityki zdabyvali dośvied i zavajoŭvali aŭtarytet u vybarščykaŭ. “Śviežaja kroŭ” u miascovych orhanach ułady musić ažyvić ich, stvaryć pieradumovy dla budučaha refarmavańnia.

Nastupnym krokam apazycyjnych siłaŭ mohuć stać vybary ŭ parlament. Pośpiech u ich kardynalna źmianiŭ by palityčnuju sytuacyju ŭ krainie, a, mahčyma, i adnaviŭ by kolišniuju raŭnavahu roznych halinaŭ ułady ŭ Biełarusi. Što ž za ludzi buduć prabivacca ŭ miascovyja orhany ŭłady? Ź jakimi prahramami jany pojduć da vybarščykaŭ? I, narešcie, ci vierać jany ŭ svaju pieramohu? Z takimi pytańniami my źviarnulisia da budučych kandydataŭ u deputaty, jakija buduć balatavacca ŭ rehijonach.

Šaniec — dzieciam

U haradzki saviet Marjinaj Horki źbirajecca balatavacca 27-hadovy Aleś Michalevič. Jon maje vyšejšuju adukacyju — vypusknik jurydyčnaha fakultetu BDU. Z 2002 h. Michalevič uznačalvaje Mienskuju abłasnuju arhanizacyju Partyi BNF.

“U mianie maleńkaja akruha — krychu bolš za dźvie tysiačy vybarščykaŭ. Centar akruhi j mikrarajonu — SŠ №1, adzinaja biełaruskamoŭnaja škoła ŭ horadzie, — havoryć A.Michalevič. U mikrarajonie žyvuć pieravažna maładyja ludzi — bolšaść damoŭ tam zbudavanyja jak moładzievyja žyllovyja kaaperatyvy.

Asnoŭny lozunh prahramy Michaleviča: “Damo našym dzieciam šaniec!” Nia dziva. U mikrarajonie adna škoła i bolšaść siemjaŭ źviazanyja ź joj: chtości tam pracuje, u mnohich dzieci dy ŭnuki — školniki. Tym bolš, što A.Michalevič užo raniej dapamahaŭ hetaj navučalnaj ustanovie: arhanizoŭvaŭ pajezdki dziaciej za miažu, kursy dla nastaŭnikaŭ i h.d.

A.Michalevič planuje vyłučacca padvojna: zboram podpisaŭ i rašeńniem Puchavickaj arhanizacyi Partyi BNF. Zbor podpisaŭ dazvalaje mieć dadatkovy miesiac pracy z vybarščykami. Rašeńnie partyi daje bolšyja harantyi, što jon budzie zarehistravany.

A.Michalevič zasnavaŭ miascovuju pryvatnuju hazetu “Riehion”, jakaja vydajecca pieravažna pa-rasiejsku nakładam u 1500 asobnikaŭ. U 35-tysiačnym horadzie vychodzić taksama dziaržaŭnaja hazeta “Puchavickija naviny” (nakład 3 tys. asobnikaŭ) i pryvatnaja “Paviatovaja hazieta” (1500 asobnikaŭ).

“Šancy ŭ mianie dastatkova vysokija, — kaža A.Michalevič. — Akruha dla namenklatury pravalnaja. Užo jość prykład, kali ŭdaŭsia bajkot vybaraŭ u pałatu pradstaŭnikoŭ — pryjšło tolki 30% vybarščykaŭ. U pieramohu absalutna vieru. Kali mnie ŭdasca abyści kožnuju kvateru, ja dakładna pieramahu. U majoj kamandzie vielmi aŭtarytetnyja ludzi. Što taksama zaruka pieramohi”.

Treba čakać, što suprać Michaleviča miascovaja “vertykal” vystavić mocnaha kandydata. Chutčej za ŭsio, kahości z dyrektaraŭ zavodaŭ. Nie vyklučana, što kandydataŭ budzie niekalki.

Biez palityki

U Maładačanski harsaviet budzie balatavacca 20-hadovy Jan Łahvinovič. Jon — student-zavočnik Biełaruskaha dziaržaŭnaha techničnaha ŭniversytetu, siabar BNF, kiraŭnik maładačanskaha “Maładoha frontu”. Pracuje leśnikom u miascovym lashasie.

Łahvinovič źbirajecca iści na vybary praz zbor podpisaŭ, bo ličyć, što abychod kvater i niepasredny kantakt z vybarščykami — heta “najbolš efektyŭny metad ahitacyi”. Adnak, jon dapuskaje, što zboram podpisaŭ uładam vielmi lohka “vydalić” kandydata z hulni. Tamu, dla padstrachoŭki, Ja.Łahvinovič miarkuje vyłučacca i ad partyjnaj arhanizacyi. U jaho jość kamanda, jakaja składajecca ź siabroŭ “Maładoha frontu” i jahonych znajomych.

Łahvinovič kaža, što ŭ svajoj prahramie jon robić akcent na maładyja siemji: pracoŭnuju moładź, pradprymalnikaŭ, ludziej z vyšejšaj adukacyjaj. Akruha, pa jakoj Ja.Łahvinovič miarkuje balatavacca, heta novy rajon, jaki vyznačajecca bolš vysokim uzroŭniem žyćcia. Jon abiacaje vyrašyć prablemy hetaha mikrarajonu: kamunalnyja pasłuhi, transpart dy inš. Palityčnyja lozunhi ŭ prahramie Łahvinoviča naŭrad ci buduć.

Što da svaich šancaŭ na pieramohu, to Łahvinovič bačyć hałoŭnuju niebiaśpieku ŭ mahčymaści falsyfikacyi vynikaŭ vybaraŭ z boku ŭładaŭ. “Dośvied minułaha hodu, kali padčas prezydenckaj kampanii davodziłasia źbirać podpisy, pakazvaje, što ludzi vielmi dobra reahujuć na abychod kvateraŭ. Supolnuju movu ź imi možna znajści!”, — kaža Łahvinovič.

Babrujskaja “sacyjalnaja damova”

Nastaŭnik z Babrujsku 30-hadovy Aleś Čyhir źbirajecca balatavacca ŭ miascovy haradzki saviet. Jon pracuje nastaŭnikam historyi ŭ babrujskaj SŠ №8. Biespartyjny, siabra hramadzkaj arhanizacyi “Svaja sprava”. A.Čyhir adkazaŭ na pytańni karespandenta “NN”.

“NN”: Jakaja ŭ Vas prahrama?

A.Č.: Pad vybary była padrychtavana t.zv. “sacyjalnaja damova”. My sabrali infarmacyju pra ŭsie haradzkija prablemy i jaje abahulnili. Sa žniŭnia na hetuju temu pravodziłasia ankietavańnie siarod siabroŭ hramadzkich arhanizacyj i žycharoŭ horadu, była stvoranaja ekspertnaja hrupa. Jana padrychtavała tekst “sacyjalnaj damovy”, što składajecca z 11 punktaŭ: aśviatleńnie horadu, ramont darohaŭ, achova zdaroŭja, prablemy invalidaŭ dy inš. Heta budzie damova pamiž kandydatami ŭ deputaty i žycharami horadu. Ja budu startavać u vybarčaj kampanii, zakranajučy tolki sacyjalnyja prablemy.

“NN”: Jakim čynam budziecie vyłučać svaju kandydaturu?

A.Č.: Šlacham zboru podpisaŭ. Heta samy aptymalny varyjant. U Babrujsku 40 akruhaŭ. U kožnaj ź ich 3—4 tysiačy vybarščykaŭ. Tre budzie abyści kvatery: pieršy raz, kab sabrać podpisy, druhi raz — kab pravieści ahitacyju. Ja moh by vyłučycca i ad pracoŭnaha kalektyvu, ale vyrašyŭ iści takim šlacham. Ad partyi vyłučycca nie mahu, bo z 2001 h. ja — biespartyjny.

“NN”: Ci majecie Vy kamandu?

A.Č.: Kamanda jość. Pieravažna heta siabry hramadzkaha abjadnańnia “Svaja sprava”. Naahuł, ludziej šmat, z mnohimi ja vioŭ pieramovy.

“NN”: Što Vy možacie skazać pra svaju vybarčuju akruhu?

A.Č.: Heta pracoŭny rajon, šynnaha kambinatu. Tut znachodzicca škoła, dzie ja pracuju.

“NN”: Ci majecie dośvied udziełu ŭ vybarčych kampanijach?

A.Č.: Mnie padajecca, što maju. Bo pačynajučy z 1999 h. ja braŭ udzieł va ŭsich palityčnych kampanijach, viedaju adpaviednyja technalohii.

“NN”: Jak aceńvajecie svaje šancy na pieramohu?

A.Č.: Šmat budzie zaležać ad taho, chto jašče vyłučycca ŭ majoj akruzie, nakolki heta budzie mocny praciŭnik. I pa-druhoje, ja liču, što isnuje mahčymaść falsyfikacyjaŭ. Tamu svaje šancy aceńvaju 50/50.

“NN”: Što možna skazać pra pieradvybarčuju sytuacyju ŭ Babrujsku?

A.Č.: Stan davoli składany. U nas u apošnija hady partyi sprabavali stvarać niejkija kaalicyi, ale jany nikoli nie spracoŭvali. Ciapier znoŭ źbirajucca dzialić akruhi. Mnie zdajecca, što padzialić ich niemahčyma, bo niama nijakaha pryncypu, jany nia mohuć vyznačycca, chto “naš” kandydat, a chto “nia naš”. Naša arhanizacyja ŭzhadniała raźmierkavańnie kandydataŭ pa akruhach z BNF “Adradžeńnie”, Arhanizacyjaj pracoŭnych žančyn, “Veteranami Adradžeńnia”, Biełaruskaj asacyjacyjaj žurnalistaŭ, arhanizacyjami sacyjalnaj skiravanaści (naprykład, invalidaŭ). Ale heta było nie padpisańnie damovaŭ ci stvareńnie kaalicyi, a bolš pryvatnyja pieramovy. Usie nazvanyja arhanizacyi biaruć udzieł u kampanii “sacyjalnaj damovy”. Na ich asnovie moža paśla paŭstać kaalicyja.

A chto tam idzie?—

Dyk chto ž idzie na vybary ŭ miascovyja saviety ad apazycyi? Pavodle papiarednich źviestak, vialikuju častku kandydataŭ składuć maładyja ludzi da 30 hadoŭ, jakija jašče nia ŭdzielničali jak kandydaty ŭ vybarčaj kampanii albo byli ŭžo deputatami (praŭda, takich mała). Na siońniašni dzień moładź da 30 hadoŭ u miascovych savietach składaje tolki 5% ad deputackaha korpusu. Hetuju ličbu ahučyła niadaŭna staršynia Centravybarkamu Lidzija Jarmošyna.

Pakul nielha skazać, kolki kandydataŭ vystaviać na vybarach apazycyjnyja siły. U Miensku, napeŭna, “nakryjuć” usie akruhi, ale ci budzie pry hetym stanoŭčy vynik? U małych haradach kandydaty majuć dobryja šancy pieramahčy, kali zdolejuć abyści kvatery vybarščykaŭ dy skłaści pry hetym stanoŭčaje ŭražańnie.

Naŭrad ci kandydaty vierać, što vybary niešta kardynalna źmieniać, ale niepasrednyja kantakty z vybarščykami (a nie praz hazetu ci ŭlotku) mohuć značna palepšyć u narodzie imidž apazycyjnych palitykaŭ.

Aleh Tačony

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0