Kultura77

Vyjšła kniha pra historyju astranomii ŭ Biełarusi

Vyjšła ŭ śviet kniha lidskaha aŭtara Leanida Łaŭreša, pryśviečanaja historyi astranomii ŭ Biełarusi. Aŭtar viadomy taksama jak stvaralnik internet-sajtaPawet.net — najstarejšaha z histaryčnych sajtaŭ u Biełarusi.

«Vyvučeńnie historyi navuki ŭžo maje svaju tradycyju ŭ Biełarusi, — piša ŭ pradmovie da knihi historyk Aleh Dziarnovič. — Apošniaje dvaccacihodździe ŭ hetaj śfiery adznačanaje źjaŭleńniem sieryi „Našy słavutyja ziemlaki“ — z tych 39 knižak, jakija vyjšli na praciahu 1988–2007 hadoŭ, 12 byli pryśviečanyja postaciam i daśledčykam u halinie fiziki, matematyki, hieahrafii, hieałohii, inžynieryi, miedycyny… Vybudoŭvajecca historyja navuki praz bijahrafii jaje piersanalij. Uvohule, heta davoli pašyrany pryjom — pakazvać abstaviny naradžeńnia navukovaj teoryi praz ułasnuju tvorčuju łabaratoryju taho ci inšaha navukoŭca. Takim čynam my možam zrazumieć toj abjom viedaŭ i praktyčny instrumientar, jakija spryčynilisia da naradžeńnia peŭnaj navukovaj kancepcyi ci techničnaha vyrašeńnia, adčuć, što dapamahała, a što pieraškadžała ŭ sacyjalnaj śfiery intelektualnamu prahresu.

Leanid Łaŭreš zastaŭsia viernym hetamu pryjomu, ale prapanavaŭ krychu inšy pryncyp vykładańnia svajoj temy —

jon padaje historyju astranomii ŭ našym krai praz halereju partretaŭ i historyju instytucyj, hetym samym stvarajučy panaramu stanaŭleńnia i razvićcia hetaj navuki.
Taksama aŭtar dapamahaje nam uviesci peŭnuju karekcyju ŭ pašyranyja ŭjaŭlenni.

Tradycyjna my ŭsprymajem Vilenski ŭniviersitet XVIII — pieršaj traciny XIX st. jak krajovaha lidara ŭ humanitarnych, najpierš histaryčnych, navukach. Ale, jak pakazaŭ aŭtar, užo ŭ XVII st., poruč z teałohijaj i tradycyjnymi kursami jeŭrapiejskich univiersitetaŭ u Vilenskaj akademii paśpiachova vykładalisia najnoŭšyja astranamičnyja vučenni.
A ŭ kancy XVIII st. u Hałoŭnaj litoŭskaj škole (jak tady nazyvaŭsia ŭniviersitet) najbolš aktyŭna razvivalisia fizika-matematyčnyja navuki i była stvoranaja absiervatoryja. Faktyčna, historyja astranomii ŭ Vilenskim univiersitecie ilustruje stanaŭleńnie navuki Novaha času — sučasnaj navuki. Nie da kanca zrazumiełym, praŭda, zastajecca pytańnie: ci aznačała hetaje stanaŭleńnie novaj navuki poŭny razryŭ z hiermietyčnaj tradycyjaj? Bo, što moža padacca dastatkova niečakanym, astranomija na ŭzroŭni kanceptualnaha abahulnieńnia — u kasmałohii — časam ambivalentna kantaktuje z reniesansnaj mahijaj Džardana Bruna ci relihijaj.

Usio ž ja raju ludziam roznych śpiecyjalnaściaŭ časam źviartacca da astranomii, choć by dla karekcyi ŭjaŭleńniaŭ pra ŭłasnuju značnaść i maštab prablem, što paŭstajuć pierad nami ŭ aktualny čas.

Leanid Łaŭreš prapanuje svaje ściežki ŭ hetym šlachu».

Kamientary7

Ciapier čytajuć

57‑hadovuju ŭradženku Vińnicy asudzili za kamientary ŭ telehramie. Siabie jana nazyvała «ŭkrainkaj z akupavanaha Minska»2

57‑hadovuju ŭradženku Vińnicy asudzili za kamientary ŭ telehramie. Siabie jana nazyvała «ŭkrainkaj z akupavanaha Minska»

Usie naviny →
Usie naviny

U Barsiełonie źbirajucca abkłaści vialikimi zborami kruiznych turystaŭ

Biełaruska nie pavieryła internetu i paciahnułasia ŭ Krym33

Łukašenka palacieŭ u Rasiju da Pucina2

Pamior były ministr abarony Rasii Siarhiej Ivanoŭ18

Ukraina i Rasija abmianialisia vajennapałonnymi

Ksiuša z SMA, za losam jakoj sačyła ŭsia kraina, atrymała vyratavalny ŭkoł Zolgensma7

Statkievič: Pałochać ukraincaŭ tankami na prypiackich bałotach toje samaje, što pałochać vožyka hołaj zadnicaj15

MTS źmianiaje łahatyp9

Navukoŭcy zmahli pračytać teksty papirusaŭ, abvuhlenych padčas vyviaržeńnia Viezuvija4

bolš čytanych navin
bolš łajkanych navin

57‑hadovuju ŭradženku Vińnicy asudzili za kamientary ŭ telehramie. Siabie jana nazyvała «ŭkrainkaj z akupavanaha Minska»2

57‑hadovuju ŭradženku Vińnicy asudzili za kamientary ŭ telehramie. Siabie jana nazyvała «ŭkrainkaj z akupavanaha Minska»

Hałoŭnaje
Usie naviny →

Zaŭvaha:

 

 

 

 

Zakryć Paviedamić