Kamentary

kamentary

Tryvožnaja pieramoha

Na vybarach u Łatvii “narodny front” u čarhovy raz zdabyŭ pierakanaŭčuju pieramohu nad “interfrontam”. Adnak prarasiejskaja partyja ŭpieršyniu zmahła zavajavać čverć miescaŭ u parlamencie. Adnačasova rezka zdali pazycyi łatyskija nacyjanalisty. Zatoje dobry zbor hałasoŭ u kaalicyi zialonych i sialanaŭ, jakija vystupajuć suprać ustupleńnia krainy ŭ Eŭraźviaz i NATO. Prajšła ŭ parlament i chryścijanskaja — relihijnaja partyja.

Za ZPČSŁ hałasavali 185,5 tys. vybarcaŭ, tady jak biez hramadzianstva ŭsio jašče zastajucca 514 tys. žycharoŭ Łatvii. Pośpiech novaha “interfrontu” praktyčna pazbaŭlaje ich šancaŭ na naturalizacyju, jakaja pieratvaryła b Łatviju ŭ Prydniastroŭje. Krynica nielajalnaści ŭnutry krainy zastajecca. Ź niestabilnaści ŭ byłych savieckich respublikach — ad Ukrainy da Hruzii — Rasieja zaŭždy vyciahvała palityčny kapitał. Staŭka na stvareńnie prarasiejskich parlamenckich partyj u krainach SND apraŭdała siabie ŭ vačach Maskvy.

Barys Tumar

Vyniki vybaraŭ u Łatvii, kolkaść mandataŭ

“Novaja pará” (liberały) 26

“Za pravy čałavieka ŭ supolnaj Łatvii” 24

Nacyjanalnaja partyja (kanservatary) 21

Sajuz zialonych i sialanaŭ 12

Pieršaja łatvijskaja partyja (chryścijanskaja) 10

“Za Ajčynu j volu” (nacyjanalisty) 7

Kraina bazarnikaŭ

Ahulnanacyjanalny strajk pryvatnych pradprymalnikaŭ źviarnuŭ uvahu na hetuju nievialikuju, ale aktyŭnuju hrupu ludziej. Jakaja ichnaja rola ŭ sučasnaj Biełarusi?

Siońnia biełarusaŭ ratuje pesymizm. Kali aptymist, jaki čakaje tolki palapšeńnia, u vypadku niaŭdačy moža “złamacca”, pesymist zaŭsiody vyžyvie, bo psychalahična hatovy da samaha horšaha. Navat padčas padvyšeńnia zarobkaŭ i pensij u 2001 h. sacyjolahi fiksavali pavieličeńnie kolkaści ludziej, jakija ličać, što ichny materyjalny stan paharšajecca.

Najbolš jaskravyja pradstaŭniki takoj žyćciovaj filazofii – kałhaśniki, choć i rabočyja, i biurakratyja ź intelihiencyjaj niedaloka adyšli. Sapraŭdnymi ž ich antahanistami stalisia našyja handlary. Na siońnia jany taja sacyjalnaja siła, jakoj jość što hublać i jakaja najbolš zacikaŭlena ŭ pieramienach. Mienavita “drobnaj buržuazii” nakanavana stać katalizataram biełaruskaha prahresu.

Niahledziačy na nieprychilnaść da “vašyvych błoch”, drobnaje pradprymalnictva paśpiachova “raspaŭzłosia” pa ŭsioj Biełarusi. “Bazarnamu biznesu” spryjali zaniapad sacyjalistyčnych pradpryjemstvaŭ (u tym liku handlovych) dy adsutnaść umovaŭ dla raźvićcia pryvatnaj vytvorčaści i bujnoha kapitału.

Maštaby Biełarusi piarečać rasiejskamu šlachu raźvićcia — aliharchična-karumpavanamu kapitalizmu. Tut niama vializarnych syravinnych zapasaŭ, eŭrazijskich adlehłaściaŭ i kryminalnaje tradycyi, psychalahičnych krajnaściaŭ i sacyjalnych kantrastaŭ. I kali našaj uschodniaj susiedcy i historyjaj, i hieahrafijaj, i samim losam nakanavana być krainaj miljarderaŭ i bamžoŭ, to ŭ nas — inšyja perspektyvy. Los Biełarusi — być krainaj “bazarnikaŭ” i drobnych haspadaroŭ. Hałoŭny ich kłopat — handal, tranzyt, kamunikacyja, pierapracoŭka, što ŭ infarmacyjnuju epochu nia samaje horšaje. Bolšaść biełarusaŭ zrazumieli pieravahi žyćcia ŭ nievialikaj, ale svajoj dziaržavie ŭ paraŭnańni z “hihanckaj i burnaj” krainaj, dzie kožny dzień niešta burycca, padaje ci vybuchaje. Usio heta cikava nazirać praz televizar, a nie z-pad ruinaŭ ułasnaha domu.

Evalucyja Biełarusi pakul zastyła na adznacy “aŭtakratyja”, choć “vašyvyja błochi”, apazycyjanery, žurnalisty dy inšyja nacyjanalisty robiać svaju cichuju spravu. Nam niama kudy dziecca, aproč jak pryziamlicca na našym zakonnym miescy. Voś našy susiedzi raśsielisia za vialikim “stałom” — Eŭropaj i pačali ŭžo biasiedavać, a Biełarusi ŭsio niama. Jak zaŭsiody, spaźniajecca, zavichajecca pa haspadarcy, ale źjavicca — peŭna.

Vasil Aŭramienka, Mahiloŭ

pytańnie — adkaz

Dzie pachryścić dzicia

Nia viedaju, da kaho jašče mahu źviarnucca z maim pytańniem, tamu spadziajusia tolki na vašu dapamohu. Sprava ŭ tym, što ja chaču pachryścić syna ŭ biełaruskaj carkvie, ale nia viedaju, ci jość takaja ŭ Miensku. My z mužam vychoŭvalisia ŭ časy ateizmu, tamu ŭ cerkvy nia chodzim. Ale sami chryščanyja, pravasłaŭnyja, tamu žadajem, kab i naš syn byŭ pravasłaŭnym. My biełarusy, naradzilisia tut, i dla nas važna, kab naša dzicia chryścili ŭ našaj carkvie.

A.Viejeŭnik, Miensk

Ad redakcyi. Pachryścić dzicia pa-biełarusku pavodle pravasłaŭnaha abradu ŭ Miensku možna ŭ Pietrapaŭłaŭskaj carkvie (vuł. Niamiha, 4), zahadzia źviarnuŭšysia da nastajaciela a.Hieorhija Łatuški, a taksama ŭ Katedralnym Śviata-Duchavym sabory (vuł. Kiryła i Miatoda, 5). Źviartacca da a.Siarhieja Harduna ci a.Alaksandra Šymbalova.