Навука і тэхналогіі

Астраномы: Касмічныя «цунамі» абуджаюць мёртвыя галактыкі

Ды «абудзіць мёртвых» атрымліваецца ненадоўга — на нейкія пару мільёнаў год.

Касмічнае цунамі. Фота: Andra Stroe

Ударныя хвалі ад сутыкнення галактык здольныя на кароткі час ажывіць суседнюю эліптычную галактыку, у якой спынілася ўтварэнне зорак, сцвярджаюць астраномы ў часопісе Monthly Notices of the Royal Astronomical Society.

Сутыкненне галактык ўтварае магутныя ўдарныя хвалі, што праз практычна пустую міжгалактычную прастору перадаюцца суседнім галактыкам — і нават «абуджаюць мёртвых».

З дапамогай наземных тэлескопаў астраномы назіраюць за двума скопішчамі галактык. CIZA J2242.8+5301 у сузор’і Яшчаркі, празваная навукоўцамі «Сасіскай», і 1RXS J0603.3+4213 у сузор’і Вазнічага, празваная «Зубачысткай», перажываюць інтэнсіўныя сутыкненні галактык у сабе.

Звычайна ў такіх назіраннях навукоўцы шукаюць сляды існавання цёмнай матэрыі. Але ў свежых назіраннях за «Сасіскай» быў заўважаны незвычайны эфект.

Ударныя хвалі ад сутыкнення дзвюх галактык перадаліся галактыцы-суседцы, перамяшалі яе матэрыю так, што тая сабралася ў камякі, з якіх пазней утворацца буйныя зоркі. Праўда, адзначаюць навукоўцы, «ажыўленне» мёртвай галактыкі будзе нядоўгім: праз пару мільёнаў год утвораныя зоркі выбухнуць у звышновыя, і галактыка вернецца ў мёртвы стан.

Каментары

Цяпер чытаюць

«Спасибо, Лена! Продолжайте вести наблюдение». Афіцэр, які пісаў Харысавай, пасвіўся ў чатах палітэміграцыі, а некаторым дзяўчатам нават прапаноўваў абмяняцца нюдсамі15

«Спасибо, Лена! Продолжайте вести наблюдение». Афіцэр, які пісаў Харысавай, пасвіўся ў чатах палітэміграцыі, а некаторым дзяўчатам нават прапаноўваў абмяняцца нюдсамі

Усе навіны →
Усе навіны

Anthropic заклікае да глабальнай паўзы ў распрацоўцы ШІ, папярэджваючы пра рызыку «самаўдасканалення»9

Самы дарагі дом у Беларусі ў маі прадалі за 1,8 мільёна даляраў

Тэлефонныя махляры прымусілі 19‑гадовую мінчанку раздзецца перад камерай 10

Беларуска ў 29 гадоў перажыла ішэмічны інсульт9

Лабавое сутыкненне ў Магілёўскім раёне: чатыры чалавекі ў бальніцы

У Новарасійску пасля атакі ўкраінскіх беспілотнікаў гарыць нафтаперавалачны комплекс3

Еўрапейскія лідары і Зяленскі выставілі Пуціну пяць умоў27

Расійскі мільярдэр пабудуе ў Беларусі новы завод9

Скасаваныя ахоўныя зоны палаца Патоцкіх і замка Сапегаў у Высокім. На іх тэрыторыі пабудуюць басейн «Нырэц»5

больш чытаных навін
больш лайканых навін

«Спасибо, Лена! Продолжайте вести наблюдение». Афіцэр, які пісаў Харысавай, пасвіўся ў чатах палітэміграцыі, а некаторым дзяўчатам нават прапаноўваў абмяняцца нюдсамі15

«Спасибо, Лена! Продолжайте вести наблюдение». Афіцэр, які пісаў Харысавай, пасвіўся ў чатах палітэміграцыі, а некаторым дзяўчатам нават прапаноўваў абмяняцца нюдсамі

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць