Drabilščyk Litvinka: Ja tłumačyŭ, jak zmahacca za svaje pravy
Na «Hranicie» — novaje zvalnieńnie.
Drabilščyka Anatola Litvinku aznajomili z zahadam ab zvalnieńni 1 krasavika, paśla vychadu z načnoj źmieny. Ale heta byŭ zusim nie žart.
Pryčyna — «sistemnaje nievykanańnie pracoŭnych abaviazkaŭ». «Čaplalisia da kožnaj drobiazi. I za ŭsio afarmlali zahady»,— kaža Litvinka karespandentu «NN». Da hetaha, za 12 hadoŭ pracy, spahnańniaŭ rabotnik nie mieŭ.
Niezaležny prafsajuz uźnik na «Hranicie» pry kancy 2011. Da jaho dałučyłasia bolš za 200 čałaviek. Ludzi patrabavali lepšych umovaŭ pracy i pavyšeńnia zarobkaŭ.
Rehistravać prafsajuz na pradpryjemstvie admovilisia. Pahrozami zmusili mnohich vyjści ź jaho šerahaŭ. Samych upartych zvalniali. Tak, naprykład, zdaryłasia ź lidaram supołki, kiroŭcam BiełAZa Aleham Stachajevičam.
«Svaich nie kidaju, praciahvaju dapamahać chłopcam, jakija zastajucca pracavać na «Hranicie», — kaža Stachajevič. Jon zmoh znajści pracu, ale nie kaža dzie.
Ahułam z pradpryjemstva ŭžo zvolnili siem čałaviek: Aleha Stachajeviča, Mikałaja Karyšava, jahonuju žonku, Vitala Pašečku, Hienadzia Paŭłoŭskaha, Anatola Litvinku i jahonuju žonku Ludmiłu. «Rychtujucca zvolnić jašče pamočnika mašynista eskavatara Leanida Dubanosava, ale nie mohuć nijak, bo jon u adpačynku da maja», — kaža Stachajevič.
Čamu novaja chvala zvalnieńniaŭ adbyvajecca ciapier? «Začyščajuć kančatkova lidaraŭ niezaležnaha prafsajuza, — kaža Litvinka. — Administracyja baicca niazhodnych».
Pryčynu kankretna svajho zvalnieńnia jon patłumačyŭ tak: «U nas na pradpryjemstvie niadaŭna prajšła atestacyja rabočych miescaŭ. Paśla hetaha nas pazbavili niekatorych ilhot: adniali siem dzion ad adpačynku, źmienšyli apłatu za pracu ŭ škodnych umovach. Ja staŭ tłumačyć, jak z hetym zmahacca. Pavodle adukacyi ja juryst. Aficyjny ž prafsajuz pramaŭčaŭ».
Litvinka maje namier sudzicca, choć i nie asabliva vieryć, što heta daść vynik.«Pracu ŭ Mikaševičach paśla zvalnieńnia z «Hranita» znajści amal nierealna», — kaža jon.
Litvinku 37 hadoŭ, jon rodam ź Mikaševič. «Našamu hienieralnamu dyrektaru taksama 37 [Eduardu Haŭryłkoviču — «NN»]. My ź im vučylisia ŭ paralelnych kłasach. Vielmi dobra jaho viedaju. Ale šlachi my ź im vybrali roznyja».
Ci nie soramna dyrektaru zvalniać kolišniaha pryjaciela? «Soramna, dumaju. Ale paśla kožnaha nastupnaha ŭčynku nasupierak ułasnamu sumleńniu takoje pačućcio prytuplajecca», — kaža Anatol Litvinka.
* * *
Ad Redaktara
Simvalična, što hetym razam «za palityku» adnačasova zvalniajuć rabočych — na «Hranicie» (Anatol Litvinka) i prafiesuru — u Hrodnie (Viačasłaŭ Švied).
U čym ža zaklučałasia ich «palityka»?
Rabočyja ź mikaševickaj kamienałomni pasprabavali arhanizavać realny prafsajuz (viedamstva Kozika tam isnuje, jak i ŭsiudy, dla praformy), kab dabicca pavyšeńnia zarpłat.
A vykładčykaŭ Hrodzienskaha ŭniviersiteta (imia Janki Kupały!) karajuć za ŭdzieł u vydańni knihi «Hrodnaznaŭstva», na vokładcy jakoj historyki źmiaścili «Pahoniu» — hierb, jaki byŭ dziaržaŭnym na našych ziemlach prynamsi 500 hadoŭ z 900, jakija isnuje Hrodna.
Voś takija «złačynstvy». Viadoma ž, i svaboda stvareńnia prafsajuzaŭ, i svaboda słova harantavanyja zakonami Biełarusi. Na papiery.
I tyja, i tyja zvalnieńni majuć na mecie zastrašyć — u adnym vypadku rabočy kłas, u druhim — intelihiencyju. Staršynia Hrodzienskaha abłvykankama Šapira pryznaŭsia, što sam prykłaŭ ruku da zvalnieńnia, z padačy KDB.
Jakimi buduć nastupstvy hetych zvalnieńniaŭ? Zvalnieńni vykładčykaŭ adnaznačna pryviaduć da taho, što Biełaruś čarhovy raz nie prymuć u jeŭrapiejski Bałonski praces, h.zn. biełaruskija dypłomy nie buduć pryznavacca za miežami krainy. Tamu što kalehi ź jeŭrapiejskich VNU admaŭlajucca ličyć univiersitetami ŭstanovy, ź jakich vykładčyka možna voś tak prosta vyhnać za ŭdzieł u napisańni knihi, pa rašeńni niejkaha tam hubiernatara ci śpiecsłužby.
Na abaronu ž rabočych «Hranita» paŭstanuć suśvietnyja prafsajuzy.
Ale hałoŭnaje — hetyja zvalnieńni źmieniać śviadomaść siemjaŭ, kalektyvaŭ, supolnaściaŭ. Niespraviadlivaść nie zabyvajecca i viartajecca da tych, chto jaje čynić.
-
Žurnalista Alesia Lubienčuka paŭtorna asudzili na čatyry hady, ale častkova adbyłosia zaličeńnie raniejšaha «złačynstva»
-
Biełarusbank uvodzić kamisiju za pryjom najaŭnych u rasijskich rublach
-
Što za Biełaruskaja vyzvolnaja armija, čyj znak zaŭvažyli ŭ zvarocie Zialenskaha z ultymatumam da Łukašenki?
Kamientary