Ułady Kuby pačynajuć pierabudovu: 176 źmienaŭ u ekanamičnaj sistemie
Płan praduhledžvaje pašyreńnie pryvatnaj ułasnaści na nieruchomaść, stvareńnie pryvatnych bankaŭ, pieraŭtvareńnie častki dziaržaŭnych pradpryjemstvaŭ u kamiercyjnyja kampanii z dolevym udziełam i źmiakčeńnie abmiežavańniaŭ dla pryvatnaha biznesu. Pa słovach uładaŭ, jany chočuć vykarystoŭvać rynkavyja miechanizmy dla pavyšeńnia efiektyŭnaści sacyjalistyčnaj sistemy.

Usio heta vielmi nahadvaje pačatak harbačoŭskaj «pierabudovy» ŭ SSSR. U čaćvier, 18 červienia, padčas treciaj pazačarhovaj siesii Nacyjanalnaj asamblei narodnaj ułady, jakaja prajšła ŭ Pałacy kanviencyj u Havanie, deputaty adnahałosna ŭchvalili płan ekanamičnych reform. Pierad hetym dakumient byŭ padtrymany pazačarhovym plenumam Centralnaha kamiteta Kamunistyčnaj partyi Kuby.
Płan uklučaje 176 mier, abjadnanych u 23 asnoŭnyja kirunki. Jak paviedamlaje CubaHeadlines, prezident Kuby Mihiel Dyjas-Kaniel padkreśliŭ, što ŭłady nie vyrakajucca sacyjalizmu. Pavodle jaho słoŭ, prapanavanyja miery pavinny dapamahčy krainie adoleć toje, što sam urad nazyvaje samym składanym vyprabavańniem z časoŭ «Asablivaha pieryjadu» 1990‑ch hadoŭ.

U svaju čarhu, premjer-ministr krainy Manuel Marera Krus adznačyŭ, što budučyja źmieny adpaviadajuć łohicy dalejšaha raźvićcia sacyjalizmu. Pry hetym rynak jon nazvaŭ «instrumientam efiektyŭnaha raźmierkavańnia resursaŭ».
«Abnaŭleńnie ekanamičnaj i sacyjalnaj madeli maje hałoŭnuju metu — palapšeńnie jakaści žyćcia našych suajčyńnikaŭ», — zajaviŭ premjer-ministr.
Abhruntoŭvajučy nieabchodnaść pieraŭtvareńniaŭ, Marera pryvioŭ słovy Fidela Kastra, skazanyja padčas ekanamičnaha kryzisu 1990‑ch hadoŭ: «Žyćcio, realnaść, dramatyčnaja situacyja, jakuju pieražyvaje śviet, prymušajuć nas rabić toje, čaho ŭ inšych umovach my ni za što nie rabili b».
Pavodle słoŭ premjer-ministra, kubinski ŭrad razhledzieŭ 390 prapanoŭ adnosna ekanamičnych i sacyjalnych reformaŭ. U vyniku ŭ kančatkovy dakumient i dadatkovyja rekamiendacyi Palitbiuro było ŭklučana 66,7% prapanoŭ.
Źmiest novych reformaŭ na Kubie
Jak paviedamlajuć ŚMI, pakiet reform praduhledžvaje pieraŭtvareńnie častki dziaržaŭnych pradpryjemstvaŭ u kamiercyjnyja kampanii z akcyjami i dolami ŭdziełu, dopusk pryvatnaha i zamiežnaha kapitału ŭ novyja śfiery ekanomiki, stvareńnie pryvatnych bankaŭ pad dziaržaŭnym kantrolem, a taksama pašyreńnie mahčymaściaŭ dla pryvatnaha pradprymalnictva.
Adno z najbolš prykmietnych novaŭviadzieńniaŭ datyčycca rynku nieruchomaści. Ułady majuć namier dazvolić prodaž dziaržaŭnych abjektaŭ jak kubinskim, tak i zamiežnym fizičnym i jurydyčnym asobam, u tym liku hramadzianam Kuby, jakija žyvuć za miažoj. Heta surjozny pavarot dla krainy, dzie dziaržava dziesiacihodździami zachoŭvała kantrol nad ziamloj i značnaj častkaj ekanomiki.

Kubinskim pradprymalnikam upieršyniu dazvolać najmać bolš za sto supracoŭnikaŭ i vałodać niekalkimi pryvatnymi kampanijami adnačasova. Pryvatny siektar zmoža pracavać u bolšaj kolkaści halin, a pramyja zamiežnyja inviestycyi ŭ pryvatny biznes buduć rehulavacca asobnymi normami, jakija vyznačać pytańni ŭłasnaści, vyrašeńnia sprečak i vyvadu prybytku.
U sielskaj haspadarcy fiermiery atrymajuć dostup da zamiežnaj valuty i prava naŭprost impartavać syravinu biez udziełu dziaržaŭnych pasiarednikaŭ. Źmieny zakranuć i zamiežny handal: skasujuć patrabavańnie ažyćciaŭlać impartna-ekspartnyja apieracyi vyklučna praź dziaržaŭnyja kampanii.
Dla stymulavańnia ŭnutranaj vytvorčaści ŭvodziacca taryfnyja lhoty na impart syraviny, a łahistyčnyja łancužki buduć pierabudoŭvacca z raźlikam na pavieličeńnie ekspartu.
U finansavaj śfiery ŭłady abviaścili pra stvareńnie pryvatnych valutnych biržaŭ, rynku ličbavych valut u režymie realnaha času i sistemy valutnych aŭkcyjonaŭ, pryznačanych dla baraćby sa skažeńniami abmiennych kursaŭ, jakija niehatyŭna ŭpłyvajuć na ekanomiku krainy. Kampanii ŭsich siektaraŭ ekanomiki atrymajuć prava adkryvać paŭnavartasnyja valutnyja rachunki ŭ bankach.
Bolš samastojnaści atrymajuć i municypalitety. Miascovyja ŭłady zmohuć rasparadžacca ŭłasnymi valutnymi dachodami, raspracoŭvać sumiesnyja prajekty z kubincami, jakija žyvuć za miažoj, a taksama ažyćciaŭlać zamiežnahandlovyja apieracyi biez pasiarednictva centralnych orhanaŭ ułady.

Urad taksama płanuje pastupova admovicca ad šyrokaj sistemy subsidavańnia tavaraŭ i pierajści da adrasnaj padtrymki nasielnictva. Siarod inšych mier — paetapnaja devalvacyja aficyjnaha kursa piesa, pierahlad miechanizmaŭ abmienu dziaržaŭnaha doŭhu na ŭnutranyja aktyvy, a taksama skaračeńnie biudžetnaha deficytu praz pavyšeńnie padatkaŭ i admova ad nieefiektyŭnych vydatkaŭ. Siarod płanavanych mier — pastupovaje ŭviadzieńnie padatku na dabaŭlenuju vartaść (PDV), jakoha raniej na Kubie nie było.
Asobny błok reform datyčyć enierhietyki. Kuba płanuje admianić padatki i mytnyja zbory na technałohii soniečnaj enierhietyki, a zamiežnym kampanijam budzie dazvolena niepasredna pastaŭlać na miascovy rynak soniečnyja paneli, akumulatary i inviertary.
Ułady taksama źbirajucca skasavać bolšuju častku administracyjnaha kantrolu nad cenami. Va ŭradzie pryznali, što papiarednija abmiežavańni nie zmahli strymać inflacyju i tolki ŭzmacnili strukturnyja dysbałansy ŭ ekanomicy.
Nahadajem, što reformy prymajucca na fonie hłybokaha ekanamičnaha kryzisu, uzmacnieńnia sankcyjnaha cisku ZŠA i naftavaj błakady, jakaja pahoršyła stanovišča kubinskaj ekanomiki, naniesła ŭdar pa turyźmie, pastaŭkach paliva i pracy dziaržaŭnych pradpryjemstvaŭ.
U toj ža čas, jak adznačaje Geo.tv, prezident krainy Dyjas-Kaniel padkreśliŭ, što rašeńnie adkryć ekanomiku nie źviazana z pieramovami pamiž Havanaj i Vašynhtonam, jakija pačalisia na pačatku hoda.
Novyja miery faktyčna admianiajuć značnuju častku ekanamičnych asnovaŭ, jakija byli skapijavanyja z savieckaj sistemy i ŭviedzienyja paśla revalucyi 1959 hoda. Pieramieny padtrymaŭ i lidar Kamunistyčnaj partyi Kuby Raul Kastra. U piśmovym pasłańni, jakoje spačatku było začytana siabram Palitbiuro, a paśla i deputatam, jon nazvaŭ reformy «karysnymi» i zaklikaŭ jak maha chutčej prystupić da ich realizacyi.
Pakul niezrazumieła, nakolki chutka i praź jakija miechanizmy budzie ŭkaraniacca hety maštabny pakiet pieraŭtvareńniaŭ. Bo ŭ kamunistyčnych krainach i represiŭnych režymach na papiery i na teleekranach časta adno, a ŭ realnaści — inšaje.
Novyja detali źniknieńnia Anatola Kotava. Jachta ź im źmianiła kurs na Abchaziju, dzie jaho vyvieli supracoŭniki FSB. Ale vykradańnie ci insceniroŭka?
Kamientary
Niaŭžo i im, jak kitajcam dapamožuć amierykancy ?
Priznali otkaz ot kommunizma v jeho Marksa-Enhielsa ponimanii, praktičieski vziali kurs na postrojenije sociał-diemokratii na Kubie.