Prajšła onłajn-kanferencyja z hałoŭnym redaktaram «Našaj Nivy» Andrejem Skurkom

Pośpiechaŭ usim Vam! Dziakuj za pytańni. Zastavajciesia z “Našaj Nivaj”.

A kali jana — na nas? : )

Tut nie vajavać treba, a damaŭlacca. My ž adnoj movaj havorym.

Vidać, u kožnaha z tych, chto nie prytrymlivajecca, tut niešta svajo, asabistaje. : )

Kali ž surjozna, dla mianie nieprymalny momant moža być tolki adzin: kali movu prydumlajuć, zamiest taho, kab joj karystacca. Kali jaje źbiadniajuć, naprykład, bajučysia ŭžyvać słovy, padobnyja da rasiejskich (pierahiby, kštałtu “karandaša” ŭ savieckich rasiejska-biełaruskich słoŭnikach ja nia maju na ŭvazie). Tut ničoha dziŭnaha niama. Heta bolesnaja reakcyja čałavieka, jaki nia moža 24 hadziny ŭ sutki žyć u areale svajoj movy. Heta dyskamfort. Heta padśviadomaje ŭzhadnieńnie svajho stylu maŭleńnia ź nie svaim. Doŭha nam jašče ad hetaha pazbaŭlacca. Ale ja aptymist.

Nie, heta prajava taho, što hramadztva robicca bolš talerantnym. Hazeta ž — lusterka hramadztva.

Ad eŭraskieptykaŭ nidzie nie schavaješsia. Navat u redakcyi : )

Pajdu. Čakaju śviata.

Na žal, nia ŭsiudy, dzie žyvuć čytačy "NN", čuvać niezaležnyja radyjestancyi. A my kožnuju sieradu patylicu skrabiem: jak by nam u 48 (32) staronak(ki) utoŭpić usie materyjały? Ale ŭ toj ci inšaj miery starajemsia niezaležnaje radyjo papularyzavać. Jak budzie telekanał — budziem bačyć.

Miera adkaznaści, jakuju možaš na siabie ŭziać i mieć spakojnaje sumleńnie.

U rajonie majho pražyvańnia — Respublicy Biełaruś — alternatyŭnaj presy nie chapaje. Usim tym, chto robić małyja hazety dla miastečak i mikrarajonaŭ — zyču zdaroŭja, vytrymki, śmiełaści i razvažlivaści. Infarmujcie, uzdymajcie balučyja pytańni, paźbiahajcie kontrprapahandysckich pryjomaŭ — i ludzi vam pavierać.

Kožny čałaviek sam vybiraje svaju svabodu.

Pakul nie źbirajecca. Nie było jašče takoj hutarki.

My tolki napisali, što jość pa-biełarusku poŭny tekst ramanu, jaki moža narmalna pradavacca. Chto z vydaŭcoŭ pieršy ŭchopić inicyjatyvu?

Siońniašnim žurnalisckim składam my ŭžo zdolnyja achoplivać asnoŭnyja tydniovyja padziei z žyćcia krainy. Ale jak buduć novyja ruki — znojdziecca praca i dla ich.

Vydatnaja ideja, dziakuj.

Hazetu bolej čytajuć za Mienskam, bolej siarod čytačoŭ papiarovaj versii stałych ludziej.

Možam navat na A2 z dadatkam na A1.

U navinach i analitycy -- Financial Times, GW, u idejach -- kijeŭskaja Kritika.

Moŭnaja palityka hazety moža źmianicca chiba što razam ź biełaruskaj movaj.

Zakony markietynhu ŭ krainie ź viaršenstvam idealohii vykryŭlajucca. Ale vyniki apytańniaŭ dajuć nadzieju na pieramohu ŭsio ž zakonaŭ markietynhu : )

Reklamadaŭcy sajtami niezaležnych vydańniaŭ nie cikaviacca vymušana.

“Bajavy arkušyk” – heta nie pamier, a stan dušy. Heta jakraz vydańnie, jakoje zajmajecca kontrprapahandaj. Jaho možna i farmatam A2 vydavać. A “NN” da “narmalovaha vonkavaha vyhladu” vierniecca tolki tady, kali niezaležnaja presa vierniecca ŭ dziaržaŭnuju sietku raspaŭsiudu. Abo kali źniknie dziaržmanapolija na raspaŭsiud presy.

Čym bolš krynicaŭ, ź jakich biełarus moža atrymlivać niezaležnuju infarmacyju, tym lepš. Čym bolš pracoŭnych miescaŭ dla niezaležnych žurnalistaŭ, tym lepš. Čym bolš vydańniaŭ – tym bolšaja kankurencyja, tym vyšejšaja jakaść praduktu. I tym lepš dla niezaležnych vydańniaŭ.

U sytuacyi, kali dziaržaŭnyja ŚMI zajmajucca prapahandaj, zadača niezaležnych — dapamahać čytaču zaryjentavacca, dzie praŭda, dzie nie. I jakraz hałoŭnaja niebiaśpieka, jakaja padścierahaje niezaležnyja vydańni, — skatvańnie ŭ kontrprapahandu.

“NN” – vydańnie z stohadovaj historyjaj. Vydańnie, jakoje ŭ pačatku stahodździa vyhadavała klasykaŭ biełaruskaj litaratury i baćkoŭ biełaruskaj dziaržaŭnaści. Hazeta – kandydat u Śpis niemateryjalnaj spadčyny čałaviectva JUNESKA. Jaje zakryćcio było b złačynstvam pierad biełaruskaj kulturaj.

Kali paŭstanie patreba šukać novyja varyjanty isnavańnia hazety – heta i budzie novaj pracaj.

Andrej Dyńko zastaŭsia ŭ kalektyvie. Jon redahuje hety sajt.

Nie źbirajusia. Choć spać daviadziecca mieniej :)

Miaža za Ašmianami źniknie, kali Biełaruś uvojdzie ŭ Eŭraźviaz.

Dziakuj, uličym.

ok

Starajemsia. Z hetaha hodu pastanavili davać štonumar pa takoj hutarcy. Vo Pavał Kaściukievič, naprykład, u śviežym numary. Hutarka sa Źmitrom Babickim -- u minułym, ź Jankam Sałamievičam -- dva numary tamu.

Da Redakcyi raspaŭsiudnik knihi.net nia maje nijakaha dačynieńnia.

Zdajecca, užo adkazvaŭ vyšej na heta pytańnie.

Liču metazhodnym. Tym bolš, što prablemy, uzdymanyja Łuckievičami, Ułasavym, Łastoŭskim, Kupałam, Dvarčaninym aktualnyja dasiońnia.

Što-ništo i pieravydajecca siłami niezaležnaha hramadztva. Voś letaś vyjšaŭ hruntoŭny tom vybranych tvoraŭ Antona Łuckieviča, układzieny historykam Anatolem Sidarevičam.

Pieravydać najlepšaje z Kupały i Kołasa ličym spravaj honaru.

Maje być ratacyja.

Mnie prapanavali – ja mnoha dumaŭ. Urešcie zhadziŭsia.

Prykład cudoŭny, ale nia daj nam Boža takoha. U biełarusaŭ jość nacyjanalnaja dziaržava – heta hałoŭny nabytak nacyi za XX st. Dziaržaŭnaść nie zvaliłasia ź nieba, jak časam pišuć. Jana apłočanaja ŭ XX st. potam i kryvioj sotniaŭ tysiač ludziej. Postsavieckija kalanijalnyja tendencyi z kožnym hodam usio drabniejuć. Rastuć pakaleńni, jakija nia pamiatajuć užo inšaha byćcia, aproč byćcia ŭ svajoj dziaržavie. Dyktatary ž sychodziać a kraina zastajecca.

Što da “niežadańnia havaryć pa-biełarusku”. Zachad Ukrainy mieŭ 120 hadoŭ kanstytucyjnaj manarchii z asobnym parlamentam u składzie Aŭstra-Vuhorščyny; litoŭcy, łatyšy, estoncy mieli dvaccać hadoŭ mižvajennaje dziaržaŭnaści. biełarusy ničoha hetaha nia mieli. My adstajem ad susiedziaŭ u nacyjabudaŭnictvie.

Dastatkova vialikaja. I ramantyki ŭ hetym niamnoha.

I Vam dziakuj. Pišecie nam pra žyćcio biełarusaŭ u Varšavie.

Mety hazety – abjektyŭnaje infarmavańnie i jakasnaja analityka. Ahitacyjaj zajmajucca ahitatary. Viarboŭkaj – kampetentnyja orhany.

Nie staje hienijalnaha źbiehu abstavinaŭ.

Mit “spačatku ŭsio było idealna, a paśla pryjšoŭ Łukašenka i ŭsio sapsavaŭ” raspaŭsiudžvajecca tym šyrej, čym dalej 1994-y. Jak i kontrmit pra “ruskich na čamadanach” :) Miž tym, 13 hadoŭ tamu Miensk byŭ našmat mienš talerantnym da biełaruskaha, čym zaraz. Tak, ciapier za biełmovu mohuć zabrać u milicyju, ale zvyčajnyja ludzi reahujuć biez ahresii.

Užo samo toje, što my tut z Vami dyskutujem onłajn, śviedčyć: kraina nie zrusyfikavanaja całkam. Za 13 hadoŭ u Biełarusi kalasalna raźviŭsia Internet. Zazirnicie na internet-ličylniki — u pieršych dziasiatkach stajać biełaruskamoŭnyja muzyčnyja, navinnyja sajty. Pačytajcie pytańni nižej — na tut.by 70% aŭdytoryi — za naviny pa-biełarusku.

Pabačycie: ledź tolki asłabnie cisk – adkul što voźmiecca. Biełaruščynie navat spryjańnia nia treba budzie z aficyjnaha boku: aby nie zaminali.

Ja chryščany ŭ pravasłaŭje. Boh jość. Jon usio bačyć.

1.Uvieś volny čas zaraz addajem knižnaj seryi “Kniharnia “Naša Niva”. Siońnia vo vyjdzie z druku treciaja knižka z seryi “Kniharnia “Naša Niva” – “Biełaruś za dziesiać padarožžaŭ”.

2.Drukujem adrazu, ledźvie źjaŭlajecca infarmacyjnaja nahoda, cikavaja dla čytačoŭ pa cełaj krainie.

3. Na pravoch reklamy: u toj novaj knižcy, pra jakuju kazaŭ, jość adzin repartaž, što nie drukavaŭsia ŭ hazecie. :)

4. Specyjalnaha daśledavańnia nie pravodzili. Tolki źbirajemsia razasłać čytačam takuju ankietku. Peŭnyja źviestki jość pa suadnosinach mienskaj i niamienskaj čytackaj aŭdytoryi — 50 na 50%.

5.pavialičvać nakład va ŭmovach zabarony na raspaŭsiud składana. Zatoje raduje “nakład” sajtu. Zara jon siahaje 1500 naviedvańniaŭ na dzień pavodle rejtynhu "Akavity". Realna - bolej.

Z adnaho tejpu, chiba što.

Voś vy kažacie “inšyja hazety”. Ale kolki spatrebicca ruk, kab na palcach ich pieraličyć? Tyja, u jakich mahła b drukavacca nieservilnaja litaratura? Abo feljetanistyka, vastryni Lolika Uškina? A ci mnoha siońnia vychodzić jakasnych dziciačych vydańniaŭ pa-biełarusku, jakija mahli b uziać vierch u kankurencyi z rasiejskamoŭnymi? A kolki ź ich možna nabyć u kniharni ŭ rajcentry? Ad našaniŭskaha ž Kapitana Tanaki dzieci prosta piščać. Ja sam čuŭ :)

Nie zusim razumieju, navošta ŭ “NN” paŭtarać “łukašenkaŭski punktu hledžańnia”. Dla jaho dastatkova trybunaŭ. U hazecie jaho vykładajem, kali supadaje z našym :)

Napeŭna, Vy chacieli spytacca “čamu tak i nie lehalizuje apazycyi”. Bo lehalnaja apazycyja – heta apazycyja, što maje mahčymaść danieści svaje idei da šyrokaj hramadzkaści. Aŭtamatyčna majem lehalizacyju niezaležnych srodkaŭ masavaj infarmacyi. A niezaležnyja ŚMI ŭpłyvajuć na hramadzkuju dumku, a praź jaje – na zakonatvorčaść i vyniki vybaraŭ. Astatniaje dadumajcie sami.

A karejki – jany taksama roznyja byvajuć, napeŭna.

Zakidy ž, što tyčacca napisańnia zapazyčanych słovaŭ adrasujcie movaznaŭcam — stvaralnikam Zvodu praviłaŭ klasyčnaha pravapisu. My im karystajemsia. Stvarać svoj “našaniŭski” — było b nie na karyść. U ideale pravapis uvohule musić być adzin, jak adna mova, ja liču. Jakija sprečki razharacca padčas pierachodu da adzinaha biełaruskaha pravapisu – syntezu narkamaŭki i taraškievicy — možna sabie ŭjavić.

Pavialičyć