Na źmienu časopisu z revalucyjna-nacyjanalistyčnymi nastrojami pačatku 90-ch pryjšło «biurhierskaje» vydańnie. Dziejačoŭ Zachodniaje Biełarusi dy pavajennych emihrantaŭ u roli kulturnych hierojaŭ zamianili pieršyja biełaruskija biznesoŭcy, vytvorcy j pradprymalniki. Hetak vyhladaje pieršy numar abnoŭlenaha časopisu «Spadčyna».
Źmiena afarmleńnia, sposabu padačy materyjałaŭ i źmiestu — z akademična-archiŭnaha ŭ papularna-histaryčny — pavialičyła i nakład da 1200 asobnikaŭ. Hałoŭny redaktar «Spadčyny» Alaksiej Chadyka zapeŭnivaje, što šmat u časopisie zastaniecca i ad staroj kancepcyi: «My budziem praciahvać źmiaščać archiŭnyja materyjały, ale tolki pieršasnyja publikacyi, a nie nadrukavanyja BINiMam, jak heta praktykavałasia raniej».
Pieršy abnoŭleny numar reprezentuje bačańnie biełaruskaj historyi praz pryzmu pryvatnaje ŭłasnaści. I dalejšaje raźvićcio «Spadčyny» pojdzie hetkim šlacham: praz pakaz tych nabytkaŭ našaje historyi, jakija j siońnia budziać cikavaść. «Zadača časopisu — farmavać novyja stereatypy biełaruskaha žyćcia na asnovie našych nabytkaŭ. My budziem brać usio samaje cikavaje za ŭsiu tysiačahadovuju historyju Biełarusi, nie abmiažoŭvajučysia niejkim časam ci sacyjalnaj hrupaj», — kaža siabar redkalehii Aleś Bieły. Heta jon, aŭtar histaryčnaha bestseleru «Chronika Biełaj Rusi», staŭ natchnialnikam pieršaha abnoŭlenaha numaru.
Novy numar «Spadčyny» vyłučajecca admysłovym dyzajnam. U časopisie zaŭvažna pabolšała ilustracyjaŭ; aproč asnoŭnaha tekstu, staronki majuć hłosy-vynaski ź «nieabaviazkovymi», ale nadzvyčaj cikavymi kamentarami.
U numary niama nivodnaha artykułu na «taraškievicy», choć vydańnie pa-raniejšamu deklaruje pavahu da ŭsich formaŭ pravapisu. Siabar redkalehii Valancin Hołubieŭ abiacaje ŭ dalejšym «cełyja numary na taraškievicy, bo jość aŭtary, dla jakich heta pryncypova».
«Kanstruktarskaj asnovaj» dla novaj kancepcyi «Spadčyny» staŭsia anhielski časopis «History today».
U novaj kancepcyi «Spadčyna» atrymała i novy status. Ciapier jana stałasia navukovym vydańniem, pryznanym Vyšejšaj atestacyjnaj kamisijaj (VAK).
AV
Źmiest numaru:
«Daj mnie bułku na paŭzłoty, dy prypraŭ mnie sieladca...» Ścipłaja rybka taksama moža być symbalem biełaruskaj kultury, śćviardžaje Aleś Bieły ŭ karotkim narysie historyi sieladcoŭ u Biełarusi. «Hraf ź piŭnoj etykietki, abo Pieraŭtvaralnik Miensku». Zachar Šybieka analizuje dziejnaść Karala Čapskaha. «Prybytak ci ŭratavańnie dušy». Ihar Marzaluk — pra kredyt i lichviarstva ŭ Biełarusi XVI—XVII st. «Panami budziecie, panami!..» Andranik Antanian uznaŭlaje maršrut Dziadźki Antosia pa Vilni. «Biełaruś na vuzkaj kalainie». Andrej Kištymaŭ viartaje ź niabytu imia budaŭnika čyhunki Śvianciany—Bieraźvieč. «Nad dachami Viciebsku». Zachar Šybieka sprabuje ŭbačyć viciebskija cechi vačyma Marka Šahała. Iryna Kiturka piša pra supiarečnaść reformaŭ Tyzenhaŭza, Juraś Bochan — pra arhanizacyju najmanych adździełaŭ u VKŁ, Ihar Ciškin pra miescaznachodžańnie Viciebskaj carkvy Śv.Mikałaja «ŭ rynku» dy inš. Teł. redakcyi (017) 266-07-97.
Kamientary