Listy ŭ redakcyju

 Listy ŭ redakcyju

Biaz drevaŭ — hazavaja kamera

Vielmi aburaje taja varjackaja apantanaść, ź jakoj u Miensku apošnim časam vyniščajucca drevy. Zamiest taho, kab na paru metraŭ pieranieści ŭbok jakuju dracinu, — vyrazajuć dziasiatki drevaŭ. Zamiest taho kab śsiekčy halinu, jakaja zaminaje, pad siakieru idzie cełaje dreva. Inšy raz zdajecca, što horadu daviedzieny plan pa drevanarychtoŭcy. Tyja ž drevy, što acaleli, abrazajuć horš za jakoha žychara ź bierahoŭ Jardanu. Nie skazać, kab tolki siekli, niešta i sadziać, ale značna mieniej, dyj dubcy hetyja ŭtyrkajuć pieravažna na ŭskrajkach horadu, a centar Miensku ŭsio bolš i bolš pieratvarajecca ŭ vialikuju hazavuju kameru. Možna było b zrazumieć takuju samazabojnuju palityku i tolki vitać jaje, kab čynoŭniki, što addajuć zahady piłavać drevy, albo mienčuki, što vychodziać ź siakieraj pad svaje vokny, žadali b skaracić tolki svajo niaščasnaje žyćcio. Ale ž jak daviadziecca žyć tut našym dzieciam i ŭnukam?

Viačka Vasilonak, Miensk

Kalanijalnaje zhaleńnie

My, biełarusy, z-za daminavańnia čužoj nam kultury źviedvajem peŭnyja maralnyja prablemy. Adbyvajecca defarmacyja, spluščvańnie śviadomaści, i byvaje, što stanovicca kryŭdna za ziemlakoŭ, kolki tam siabie ni supakojvaj, što my «nia ŭsie takija»....

Pieržyć soram daviałosia ŭ subotu, 22 studzienia. U toj dzień pa televizii ja pačuŭ dy pabačyŭ takoje, što mianie prosta skałanuła j vyviernuła.

Pad viečar ja napaŭvoka hladzieŭ pieradaču Kamisarava na RTR, — zaniatak, jaki, na maju dumku, moža dazvolić sabie j samy ščyry nacyjanalist, bo talent jość talentam. Dyk voś, uziali jany tam dla razmovy panienku, jakaja, značycca, užo była na ichnaj pieradačy raniej, dyk padała tady, mabyć, takuju abjavu, što patrabujecca joj mužčynskaje cieła, ź jakoha jana sama ŭžo vyrabić, źlepić toje, što joj kankretna patrebna, i vyvučyć za svoj košt, navučyć niejkim admysłovym manieram dy hetak dalej, a potym budzie rasparadžacca hetak vyrablenym mužčynskim ciełam dziela zadavalnieńnia ŭłasnych patrebaŭ. Adnym słovam, chalava. Dyk taja panienka atrymała cełuju torbu listoŭ, jakuju j pryniesła na pieradaču, kab pachvalicca. Kamisaraŭ vyvaliŭ hetuju kupu navat nie na stoł — na svabodnaje kresła, ź jakoha jany pasypalisia na padłohu. Darečy, samaje im tam miesca. A dalej taja panienka vyvieła, jak jana skazała, «zborny vobraz» svaich karespandentaŭ. I pieršaje, što jana zaznačyła, było: heta biełarus.

Zatym jana nazvała taksama siaredni viek (hetamu cialaci ŭ siarednim ažno 28 hadoŭ!), rost i vahu (atrymałasia 190 sm i 85 kh). Potym da nacyjanalnaha pytańnia jany ŭžo nie varočalisia, ale taja prykraść, jakuju ja paśpieŭ adčuć, pieraŭzyšła, mabyć, navat usio toje, što davodzicca pieražyvać apošnimi hadami.

...Spradvieku viadziecca tak, što žančyna maje bolš daskanałaje cieła, a mužčyna kampensuje hety svoj minus mocnaściu svajho duchu, svaim intelektam, umieńniem sfarmavać i zachavać pry lubych umovach svaju indyvidualnaść. Mužčynam moža nazvać siabie tolki toj, u kaho ŭžo zavieršany praces samaidentyfikacyi, chto jość vaładarom samoha siabie i padparadkoŭvajecca na hetaj ziamli adno tolki Bohu. Amorfnaje ž rečyva, jakoje samo padpisvajecca ŭ tym, što jano — nul, i łaskava dazvalaje vyrabić ź siabie toje, što patrebna niekamu inšamu, — takoje rečyva nia jość mužčynam. Tym bolš horka, što takuju nieprystojnaść vynieśli na śviet Božy pad najmieńniem «biełarus». Kali ŭ nas sapraŭdy zamiest mužčynaŭ pieravažajuć takija voś mužčynskija cieły — tady nam, jak nacyi, hamon.

XX i raniejšyja stahodździ ŭsie skroź byli stahodździami peŭnych kalektyvaŭ ludziej, stahodździami dziaržavaŭ. XXI st. budzie pieršym za ŭsiu čałaviečuju historyju stahodździem indyvidualnaściaŭ. Kali ž my, biełarusy, z-za niejkich vonkavych abstavinaŭ abo z ułasnaj dury, zdolnyja być tolki maryjanetkami ŭ čyichści ŭmiełych rukach, dyk tady nam miesca ŭ XXI st. prosta niama. Tady, mabyć, pravilna budujuć sataninski abjekt pad Baranavičami.

...Uspaminaju, jak niekalki hadoŭ tamu adzin pramoŭca, jaki taksama vyznačaje siabie biełarusam, skazaŭ, što naš narod kvioły. Nu, nia moža być, padumaŭ ja tady, hledziačy na mažnaje dahledžanaje cieła hetaha ŭmiełaha pramoŭcy. Voś ža jon užo najpierš sam usim svaim vyhladam sabie piarečyć! Macak, dyj tolki! A našyja chakieisty, a naš doblesny amon...

Ale ž, mabyć, nia ŭsio my tady viedali. I pra toje, što tady ŭžo, peŭna, byli na ŭsiu moc zapuščanyja niejkija admysłovyja mechanizmy, jakija robiać ludziej kvołymi, nie zabirajučy im pry tym ni santymetraŭ, ni kilahramaŭ. I što naš mahutny pramoŭca zdolny budzie tolki pryludna raśpinać svaich chałujoŭ dy vykonvać rasparadžeńni, jakija dajucca jamu z pa-za miežaŭ krainy. I što naš samy lepšy ŭ śviecie amon voźmie kamiani dy budzie špurlać ich u biezabaronnuju moładź, u tym liku ŭ dziaŭčat. Što adna nam budzie nadzieja na naš chakiej, bo inšyja vidy sportu z-za źbiadnieńnia dziaržavy my pabačyć nia zmožam. I voś jon, vynik hetaje karpatlivaje pracy: na padłozie, pad nahami ŭ Kamisarava...

Alaksandar Urbanovič, Homiel

Akcyja «Biełaruskaja Salidarnaść»

Ź inicyjatyvy Kanservatyŭna-Chryścijanskaj Partyi BNF Z.Paźniaka i Ju.Bieleńkaha ŭ Biełarusi pačałasia akcyja «Biełaruskaja Salidarnaść» — zbor podpisaŭ za niezaležnaść Biełarusi pad zvarotam da ABSE, AAN, ambasadaraŭ ZŠA i Vialikabrytanii nie pryznavać padpisanaj biełaruskim i rasiejskim uradami damovy ab stvareńni sajuznaj dziaržavy.

U hetym zvarocie jość takija radki: «My suprać rasiejskich imperskich zamachaŭ na žyćciovyja intaresy našaha narodu, imknieńnia asymilavać, raźviejać biełaruskuju nacyju pa abšarach Rasiejskaj Federacyi. My nia chočam być zakładnikami hieastratehičnych i ekanamičnych intaresaŭ rasiejskich palitykaŭ i aliharchaŭ. My nia možam źmirycca z mahčymaściu źniknieńnia perspektyvy isnavańnia i raźvićcia niezaležnaj, svabodnaj Biełarusi, i takich ludziej u nas šmat, takich bolšaść».

Užo sabrana kala 10 tysiačaŭ takich podpisaŭ. Źviartajemsia z prośbaj da ŭsich hramadzianaŭ Biełarusi padtrymać akcyju «Biełaruskaja Salidarnaść», ustupać u hramadzianstva Biełaruskaj Narodnaj Respubliki, udzielničać u inšych akcyjach, nakiravanych na abaronu niezaležnaści i vyjści na śviatkavańnie Dnia Voli 25 sakavika.

Kananovič V., Zacharevič S., Miensk